28η Οκτωβρίου 2023. Οι εθνικές εορτές με πονάνε. Με πονάνε πολύ!

 

ΤΗΣ ΕΛΕΝΗΣ ΦΤΙΑΚΑ* 

Κατ΄αρχάς διότι απορώ πραγματικά και εξίσταμαι με τις επιλογές και τις θυσίες αυτών που αγωνίστηκαν στην πρώτη γραμμή.  Έπειτα διότι κάθομαι κι αναλογίζομαι τι υπέφεραν και τι πρόσφεραν άνθρωποι απλοί, καθημερινοί και αθώοι που πιάστηκαν στη δίνη του πολέμου.  Και τέλος επειδή με πραγματική στενοχώρια διαπιστώνω κάθε, μα κάθε χρόνο, ότι ενώ χρωστάμε την ύπαρξή μας στους ανθρώπους αυτούς, επώνυμους και ανώνυμους, χρωστάμε την συνέχιση της ζωής στη χώρα μας (αυτό πιάνει και Κύπρο και Ελλάδα) χρωστάμε το σημερινό βιοτικό μας επίπεδο σε όλες και όλους αυτούς, επιλέγουμε -κάθε χρόνο και πιο πολύ- να τιμούμε τις επετείους αυτές στα καφέ και στα Mall, στη δε Κύπρο, ας μου συγχωρεθεί η λυπηρή επισήμανση, με ΟΛΑ τα καταστήματα ανοιχτά.  

Αλλά πιό πολύ, πιο πολύ απ’ όλα με πονάει ένα και βασικό:  το ότι διαπιστώνω όλο και πιο ξεκάθαρα χρόνο με το χρόνο, ότι όλο αυτό το αίμα που χύθηκε, όλος αυτός ο απίστευτος πόνος, όλη αυτή η καταστροφή και η δυστυχία δεν μας έχει διδάξει τίποτα!  Τίποτα απολύτως!  Κι ας πληθαίνουν οι ερευνητικές αποδείξεις και τα βιβλία της ιστορίας, κι ας μαλλιάζει η γλώσσα των δασκάλων στα σχολεία, κι ας γίνονται παρελάσεις επί παρελάσεων και εκφωνούνται λόγοι και πανηγυρικοί όλων των ειδών…

Άκουσα πριν λίγες μέρες από κάποιον που αγαπώ πολύ και με τον οποίον ποτέ δεν κάνουμε πολιτικές συζητήσεις αλλά μιλάμε για χωράφια, σοδειές και ζώα, για τρύγους και μάζεμα ελιών, έτσι απροσδόκητα, απροειδοποίητα και απρόκλητα την εξής φράση:  ‘Ξέρεις, οι Ισραηλινοί πολεμούν και για μας τώρα!’  Το ‘μας’. Να σημαίνει λίγο την Κύπρο, λίγο τη Χριστιανοσύνη, λίγο τον ‘πολιτισμένο κόσμο’.  Έμεινα άφωνη, και πραγματικά σπάνια μου συμβαίνει αυτό.  Φοβήθηκα ότι αν ανοίξω το στόμα μου θα δυσκολευτώ να συγκρατηθώ, θα πω πράγματα που θα μας πληγώσουν, και δεν θα έχω και το επιθυμητό αποτέλεσμα.  Αλλά πέρασαν μέρες από τότε, η κατάσταση στη Γάζα χειροτερεύει διαρκώς, η παγκόσμια αντίδραση και η αντίδραση των χωρών που με ενδιαφέρουν (Ελλάδα και Κύπρος) είναι γελοία - και δεν με εκπροσωπεί στο ελάχιστο, ας προσθέσω εδώ- και η λύπη μου γίνεται όλο και πιο βαρειά και μου πιέζει το στήθος.  Και φοβάμαι, φοβάμαι πολύ, μήπως υπάρχουν κι άλλοι αθώοι, άμαθοι από πολιτικά, καλοπροαίρετοι, απλοί άνθρωποι, που συμμερίζονται τέτοιες απόψεις.  Και η πίεση από την Αμερική και την παρέα της έχει γίνει τόσο αφόρητη που κανένας δεν τολμάει να μιλήσει και να πει αυτό που σκέφτεται, κι όσοι διαφωνούν μ’ αυτό το ολοκαύτωμα που λαμβάνει χώραν όπως εμείς πίνουμε το κρασί μας, λευκό ή ροζέ - ο καιρός καλά κρατάει ακόμα-, δεν τολμούν να μιλήσουν. Και σιωπούμε όλοι μπροστά σ’ αυτόν τον όλεθρο, ενώ ταυτόχρονα διαμαρτυρόμαστε ότι κανείς δεν μίλησε για μας, κανείς δεν στάθηκε να μας βοηθήσει όταν κι εμείς υποφέραμε, όταν γίναμε κι εμείς ολοκαύτωμα.

Έβλεπα λοιπόν εχτές στο ΕΡΤφλιξ ένα αφιέρωμα στις γυναίκες και τις εμπειρίες τους στην Ελλάδα κατά τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο.  Αβάσταχτο αφιέρωμα.  Κι εκείνα που ήξερα, κι εκείνα που έμαθα, όλα αβάσταχτα.  Θα εστιάσω -πόσες μέρες να γράφω;- στις σφαγές αμάχων.  Στα Κερδύλλια, τον Χορτιάτη και τα Καλάβρυτα.  

Τα Καλάβρυτα τα ξέρετε όλοι φαντάζομαι.  13.12 1943.  Οι άντρες εκτελέστηκαν, οι γυναίκες και τα παιδιά μαζί με τους ηλικιωμένους κλείστηκαν στο σχολείο του χωριού όπου οι άντρες της Βέρμαχτ άναψαν φωτιά για να τους κάψουν ζωντανούς.  Το μουσείο και το μνημείο είναι συγκλονιστικά.  Μην παραλήψετε να πάτε να τα δείτε - θα το ζήσετε όλο το δράμα ξανά…

Το Χορτιάτη εγώ δεν τον ήξερα.  2/9/1944.  Στη φάση αποχώρησης ο γερμανικός στρατός, το ίδιο μοτίβο, οι άντρες εκτελέστηκαν, οι γυναίκες και τα παιδιά κλείστηκαν στο φούρνο του χωριού και οι στρατιώτες άναψαν φωτιά και τους έκαψαν ζωντανούς - βλέπετε τα γυναικόπαιδα δεν είχαν καν την τιμή της εκτέλεσης για να μη σπαταλώνται άδικα τα πολύτιμα πυρομαχικά των Ναζί.  Φτηνές ζωές, φτηνά μέσα εκτέλεσης…. 

Δείτε τη σειρά της ΕΡΤφλιξ ‘Οι μνήμες πέτρωσαν μέσα της’.  Ακούστε τα τότε κοριτσάκια και τωρινές γιαγιάδες να διηγούνται απίστευτα ψύχραιμα, με ανατριχιαστικές λεπτομέρειες το τι ακριβώς συνέβη!

Και μετά τα Κερδύλλια!  17/10/1941 - κάτι τους έπιανε τους φθινοπωρινούς μήνες και γίνονταν λυκάνθρωποι-.  Τα Κερδύλλια δεν τα ξέρω από την ΕΡΤφλιξ.  Δεν αναφέρονται εκεί.  Τα ξέρω από το χωριό μου.  Είναι η πρώτη σφαγή αμάχων στη βόρεια Ελλάδα από τους Γερμανούς στην Κατοχή.

Το ίδιο εκείνο το βράδυ, στις 17 του Οκτώβρη του 1941, έφτασε στη Νιγρίτα με τα πόδια (50 χιλιόμετρα απόσταση) ξυπόλυτη, ξέπνοη, αναμαλλιασμένη, κατάκοπη, κατατρομαγμένη, με το μοναχογιό της στην αγκαλιά, η θεία μου η Ελένη!  Ήταν από τις γυναίκες εκείνες που πρόλαβαν να φύγουν αλλόφρονες από το χωριό όταν οι Γερμανοί εκτελούσαν τους άντρες του χωριού και έβαζαν φωτιά στα σπίτια.  Σε μια κατοπινή φάση οι Γερμανοί θα έκαιγαν και το δικό μας το σπίτι, το σπίτι του πατέρα μου που ήταν τότε γύρω στα δώδεκα, και θα τον άφηναν ΚΑΙ άστεγο μέσα στην ορφάνια του.  Αλλά η σφαγή τουλάχιστον στη Νιγρίτα απετράπη, παρόλο που ο τοπικός πληθυσμός οδηγήθηκε στο εκκλησάκι του Αγίου Νικήτα έξω από το χωριό και χωρίστηκε -κατά το ειωθός- σε άντρες και γυναίκες, και ο παππούς μου τους αποχαιρέτησε από μακριά, και η μάνα μου, πέντε χρονών τότε, γραπώθηκε από τα φουστάνια της μάνας της και κρατούσε την ανάσα της.  Ο παππούς μου έλεγε για τη μέρα αυτή μια ιστορία, που ήταν πολύ ωραία για να είναι αληθινή, αλλά που εγώ την άκουγα με βαθιά προσήλωση για χρόνια, πως κάποιος φιλότιμος Γερμανός αξιωματικός -λέμε τώρα- αναγνώρισε κάποιον φίλο του, αγκαλιάστηκαν, συγχωρέθηκαν και όλοι οι αιχμάλωτοι αφέθηκαν ελεύθεροι.   Οι πιθανότητες είναι ότι κάποια πληροφορία δόθηκε την τελευταία στιγμή στα κατοχικά στρατεύματα που έστρεψε την προσοχή τους σε άλλη κατεύθυνση, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δεν υπήρξαν άλλες επιμέρους εκτελέσεις στην πόλη κατά τη διάρκεια της κατοχής, όπως εύκολα διαπιστώνουμε από το internet.

Τη θεία την Ελένη τη γνώρισα καλλίτερα όταν ήμουν πρωτοετής φοιτήτρια στη Φιλοσοφική Αθηνών και έκανα την λαογραφική μου εργασία στη Νιγρίτα εκείνο το πρώτο καλοκαίρι.  Σκατά βαθμό πήρα στο μάθημα -πόσο άσχετοι είναι ώρες-ώρες οι δάσκαλοι- αλλά η εμπειρία της επιτόπιας έρευνας ήταν καθοριστική για μένα!  Η Ελένη, ήταν πια γιαγιά, με παιδιά και εγγόνια.  Τέσσερεις κόρες χάρισε στον θείο μου (θείο της μαμάς μου για να ακριβολογούμε), αλλά ο γιός παρέμεινε μονάκριβος, και ήταν ο γιός του εκτελεσμένου Κερδυλλιώτη, το όνομά του στον κατάλογο των εκτελεσθέντων στο σημερινό μνημείο.  Ήταν πανέμορφη!  Με κείνη την ήρεμη ομορφιά που δεν ξέρει το όνομά της, καθόταν, γιαγιά πια, και κεντούσε στην αυλή και μιλούσε και τραγουδούσε με μια τόσο μελωδική φωνή που ανταγωνιζόταν τα πουλιά στα κλαριά!  Και το γέλιο της!  Το κληροδότησε στις κόρες της αυτό το γέλιο, ήταν ίσως το πιο μελωδικό γέλιο που έχω ακούσει ποτέ…  Δεν μιλούσε για δυσάρεστα πράγματα η θεία μου, και δεν μου διηγήθηκε ποτέ η ίδια  τα γεγονότα, δυστυχώς λέω τώρα, αλλά ήταν πολλοί άλλοι πρόθυμοι να μου τα διηγηθούν.  Σκέψου, λέω, να είχαν καταφέρει να την κάψουν κι αυτή ζωντανή, όπως τόσες άλλες, και να χάναμε όλην αυτή την ομορφιά και τη χαρά από τη ζωή μας…

Και υπάρχει, βέβαια, ένας συνδετικός κρίκος για όλες αυτές τις σφαγές.  Κάθε, μα κάθε φορά, και στα Καλάβρυτα, και στον Χορτιάτη, και στα Κερδύλλια, και παντού αλλού στην Ελλάδα, οι εκτελέσεις, οι σφαγές και οι φωτιές και η πλήρης καταστροφή χωριών και πόλεων μέχρις θεμελίων, ήταν αντίποινα για τις πράξεις των ανταρτών.

Ποιοί ήταν οι αντάρτες; Ήταν ο ΕΛΑΣ τρομοκρατική οργάνωση;  Ήταν η Αντίσταση ένα λάθος;  Έπρεπε να κάτσουν όλοι φρόνιμοι, όπως διέταζαν οι Γερμανοί, και να συνεργαστούν, όπως κάποιοι κατάπτυστοι έπραξαν, για να γλυτώσουν;

Εδώ σας έχω μια άλλη ωραία ιστορία!

Όταν πρωτογνώρισα τον άντρα μου - ήρθαμε Κύπρο τώρα- εργαζόταν σε μία αγγλική εταιρεία που έκανε επίβλεψη σε μια ελληνική κατασκευαστική εταιρεία στη Λεμεσό.  Ο προϊστάμενος της ομάδας, ένας Άγγλος, παλιός πεπειραμένος μηχανικός με εξαιρετικές διοικητικές ικανότητες είχε συγκροτήσει μια έξοχη ομάδα Κυπρίων ειδικών.   Η ομάδα αυτή λειτουργούσε με όρους οικογένειας, παρόλες τις διαφορές σε ηλικία, φύλο, σπουδές και αρμοδιότητες.  Τους πρόλαβα κι εγώ!  Ήταν μια υπέροχη παρέα που περνούσε μαζί χρόνο εντός και εκτός δουλειάς, που έτρωγε και έπινε και γλεντούσε με κάθε ευκαιρία, που αγαπούσε και στήριζε ο ένας τον άλλο, πάντα υπό την πατρική εποπτεία του Εγγλέζου μάστρου.  Όταν εκείνος έφυγε για την Αγγλία, μετά την περάτωση του έργου, κράτησε επαφή με όλους, επισκέφτηκε με τη γυναίκα του πολλές φορές από τότε το νησί και διατηρούν και οι δύο τις καλλίτερες αναμνήσεις από την Κύπρο.  Τους επισκεφτήκαμε κι εμείς στη Αγγλία και διατηρούμε από τότε ετήσια χριστουγεννιάτικη αλληλογραφία.

Μας έδενε πάντα μια αμοιβαία αγάπη και εκτίμηση με τον John -ας τον πούμε-.  Και μπορούσαμε να συζητήσουμε χαρούμενα και ευδιάθετα τα πάντα μαζί του, με τις απόψεις μας συνήθως να συγκλίνουν - ήταν άνθρωπος του κόσμου και είχε ζήσει σε πολλές χώρες για πολλές δεκαετίες, όπως είναι σύνηθες με τους Εγγλέζους μηχανικούς που εργάζονται σε τέτοιες εταιρείες.  Ένα μόνο θέμα δεν αγγίζαμε ποτέ, διότι ήταν ακανθώδες!  Το θέμα της ΕΟΚΑ και του απελευθερωτικού αγώνα του 55-59.  Ο John ανήκε στη γενιά του πεθερού μου, μια γενιά που είχε ζήσει από πρώτο χέρι τον κυπριακό αγώνα.  Ο πεθερός μου έκανε αιχμάλωτος των Εγγλέζων στα κρατητήρια της Κοκκινοτριμιθιάς, κι ο John θεωρούσε την ΕΟΚΑ τρομοκρατική οργάνωση!

Ήταν η πρώτη φορά που το άκουσα!  Από το στόμα του!  Όλη αυτή η εποποιία, η δόξα και η τιμή η δικιά μας, θυσίες, εκτελέσεις, σκοτωμοί, αιματοχυσίες, όλος αυτός ο τιμημένος αγώνας για μας -ο Αυξεντίου είναι από τους αγαπημένους μου ήρωες όλων των εποχών- ήταν για τον John μια τρομοκρατική οργάνωση!  Αντάρτες δηλαδή που δρούσαν ενάντια στο καθεστώς, και έπρεπε να εξοντωθούν πάρει θυσία!  Κανένα ελαφρυντικό, καμμία διαπραγμάτευση, κανένας συμβιβασμός.  Άντρες, γυναίκες, παιδιά, πρέπει όλοι να πάρουν ένα γερό μάθημα!  Φυλακίσεις, εξορίες, βασανιστήρια και εκτελέσεις!

Σας θυμίζει κάτι;

Πριν χρόνια, ήμουν ακόμα φοιτήτρια, βρέθηκα σε ένα μεγάλο διεθνές συνέδριο στο Cardiff της Ουαλίας.  Στην τελετή έναρξης του συνεδρίου, αφού ακούσαμε ανδρικές χορωδίες και γυναικείες άρπες, κι ένα σωρό λόγους και ομιλίες, αποφάσισε ο πρόεδρος του συνεδρίου να μας δείξει ακριβώς πόσο διεθνές ήταν το συνέδριο.  Φώναζε λοιπόν ονόματα χωρών και σηκωνόμασταν όσοι ήμασταν από τη χώρα εκείνη όρθιοι μέσα στην τεράστια αίθουσα, και δίναμε γνωριμιά.  Και στο τέλος, αφού είχε εξαντλήσει τον κατάλογό του, ρώτησε αν υπάρχει κάποια χώρα που δεν την κάλεσε στο προσκλητήριο.  Σηκώθηκε τότε όρθια μια μικρόσωμη κοπελλίτσα από κάποια γωνιά της αίθουσας.  Τη ρώτησε ο πρόεδρος από ποια χώρα είναι.  Κι εκείνη απάντησε, αλλά κανείς δεν άκουσε την απάντησή της γιατί η αίθουσα ήταν τεράστια, εμείς ήμασταν πολλοί κι εκείνη δεν είχε μικρόφωνο, ούτε φωνή στεντόρεια!  Τόσο ειρωνική, όσο και συμβολική αυτή η έλλειψη φωνής, φώναξε, ξαναφώναξε, ρωτούσαμε ο ένας τον άλλο, μέχρι που καταλάβαμε: ‘Από τη Δυτική Όχθη’ έλεγε η γυναίκα.  Τι είναι αυτό;  Πού είναι αυτό; Αναρωτήθηκα εγώ η άσχετη.  Κι έτσι άκουσα για πρώτη φορά, στα αγγλικά, μια παλαιστινιακή φωνή από την εσχατιά εκείνη της γης όπου έχουν στριμώξει οι Ισραηλίτες τους Παλαιστινίους εδώ και χρόνια, αφού τους πήραν με το έτσι θέλω τη γη τους.  Ανήκουστο, κι όμως αληθινό!  Επαίσχυντο και όμως ατιμώρητο!  Και καλούμαστε όλοι, εδώ και χρόνια, όχι απλά να το δεχτούμε, αλλά να το στηρίξουμε και να το επικροτήσουμε!  Και να δεχτούμε και τις διάφορες κατά καιρούς ενέργειες που στοχεύουν άμαχους και κυρίως παιδιά!  Δεν είναι ‘παράλληλες’ απώλειες τα παιδιά!  Μη γελιέστε!  Είναι ένα στοχευμένο ξεκλήρισμα!  Είναι μια στρατηγική γενοκτονίας, εθνοκάθαρσης και ολοκαυτώματος!  Ε!  Ξέρουν οι Ισραηλινοί!  Έμαθαν από τους καλλίτερους!  Θα περίμενες, ακριβώς γι αυτό, να συμπεριφέρονται εκείνοι διαφορετικά, διότι αν είχαν τους Ναζί εναντίον τους, είχαν και έχουν τόσους άλλους δίπλα τους.  Ανθρώπους που θυσιάστηκαν για να τους βοηθήσουν!  Αλλά όχι!  Βλέπεις τώρα εκείνοι έχουν το πάνω χέρι…. Κι αν οι θηριωδίες των Ναζί κράτησαν τέσσερα χρόνια, κι έχουν δεχτεί την παγκόσμια κατάρα και το ανάθεμα μέσα από δίκες, μαρτυρίες, βιβλία και ταινίες, τούτο δω το κακό κρατάει πάνω από 60 χρόνια και μόνο χειροκροτήματα δέχεται!  Όποιος διαφωνεί είναι αντισημίτης!  Μάλιστα!  Άλλο κι αυτό!  Να μη μπορείς -εξ ορισμού- να διαφωνήσεις διότι στιγματίζεσαι εσύ και όχι όλοι αυτοί που εκτελούν βάσει σχεδίου, πώς τόλεγε ο Ματέ;  Νάκμπα!: Καταστροφή ή συμφορά!

Ένωσα τόσο άσχημα τότε στο Cardiff!  Αναλογίστηκα τη μοναξιά της γυναίκας εκείνης μέσα σε κείνη την τεράστια αίθουσα, να μην έχει χώρα να δηλώσει, να πρέπει να φωνάξει για να ακουστεί η φωνή της κατεχόμενης πατρίδας της, να γίνεται αντικείμενο σχολιασμών από όλους…. Είπα ντροπή μου που δεν ξέρω, που δεν βοηθάω, που δεν κάνω κάτι…. Το Παλαιστινιακό είναι από τότε από τις μεγαλύτερες στενοχώριες μου, ένα από τα μεγαλύτερα διεθνή προβλήματα που τόχουμε όλοι ξεχάσει, ακριβώς όπως κλαιγόμαστε ότι οι άλλοι έχουν ξεχάσει το Κυπριακό.

Δεν πολεμάνε για μένα οι Ισραηλινοί!  Και θεωρώ αυτό που κάνουν στη Λωρίδα της Γάζας, εδώ και χρόνια, αλλά τον τελευταίο μήνα ακόμη περισσότερο, επαίσχυντο και κατάπτυστο!  Μια αληθινή θηριωδία που δεν έχει καμμία απολύτως δικαιολογία και βασίζεται σε προφάσεις εν αμαρτίας όπως βασίστηκαν και πολλές παλαιότερες τις οποίες έχουμε όλοι καταδικάσει.  Και θεωρώ ένα αίσχος τη συμπεριφορά του ‘ελεύθερου’ κόσμου απέναντι στους Παλαιστινίους, κυρίως αν τη συγκρίνουμε με τη συμπεριφορά τους απέναντι στους Ουκρανούς κατά τη Ρωσική εισβολή!  Κι ακόμα κι αν η Χαμάς είναι μια τρομοκρατική οργάνωση - που εγώ δεν είμαι τόσο σίγουρη όσο είναι ο Μητσοτάκης- αυτό που γίνεται στη Δυτική Όχθη είναι μια αληθινή, αχρείαστη και φρικτή γενοκτονία για την οποία είμαστε όλοι συνυπεύθυνοι!  Κι εγώ διαχωρίζω τη θέση μου από αυτό το αίσχος και δεν με εκπροσωπεί ούτε η μία κυβέρνηση ούτε η άλλη με την ψήφο τους στα Ηνωμένα Έθνη.  Και καλά θα κάνουν αυτή την ψήφο να τη θυμηθούν την επόμενη φορά που θα χρειαστούμε εμείς την ψήφο της διεθνούς κοινότητας…

Κι όλοι όσοι σωπαίνουμε, καλά θα κάνουμε να αναλογιστούμε πώς νάναι άραγε να πρέπει να γράψεις το όνομα του παιδιού σου πάνω στο σώμα του με μαρκαδόρο, για να μπορέσεις να το αναγνωρίσεις όταν θα σου το φέρουν αγνώριστο.  Εγώ δεν θέλω να πιάσω τέτοιο μαρκαδόρο στα χέρια μου, ούτε για τα δικά μου παιδιά, ούτε για κανένα παιδί στον κόσμο.

Εσείς;

*Tέως Κοσμήτορας της Σχολής Κοινωνικών Επιστημών και Επιστημών Αγωγής Πανεπιστήμιο Κύπρου 

Πηγή:   https://paideia-news.com/panepistimio-kyproy/2023/10/30/28i-oktobrioy-2023-oi-ethnikes-eortes-me-ponane-me-ponane-poly!/

Τα τρία παράσημα του Πολέμου και ο πόλεμος του πατέρα για ειρήνη!

 

Γιώργος Καλλινίκου

28 Οκτωβρίου 2023

Τρία παράσημα. Τα ψηλαφούσα μικρό παιδί. Δεν ήξερα τι σήμαιναν. Υποσυνείδητα, όμως, ένιωθα ότι επρόκειτο για κάτι σπουδαίο. Όποτε με έβρισκε η μητέρα μου να τα κρατάω, ερχόταν και τα άρπαζε. Τα τοποθετούσε ξανά σε μια γωνιά ενός επίπλου. Και μονίμως επαναλάμβανε: «Σου είπα να μην τα πειράζεις. Είναι του πατέρα σου».

Όταν πήγα σχολείο και άρχισα να αντιλαμβάνομαι ιστορικά γεγονότα,  ρωτούσα τον πατέρα μου να μου εξηγήσει τι ήσαν αυτά τα μετάλλια. Κάθε φορά, το πρόσωπό του σκυθρώπιαζε και έφευγε. Πίεσα τη μητέρα μου να μου πει. Περιορίστηκε να μου απαντήσει: «Είναι από τον μεγάλο πόλεμο. Εκεί πολέμησε ο πατέρας σου».

Μόλις είχε αγγίξει την πιο ευαίσθητη χορδή κάθε παιδιού. Την δίψα να μάθει. Άρχισα συστηματικά να βρίσκω ευκαιρία και να ρωτώ τον πατέρα να μου εξηγήσει. Ποιος ήταν αυτός ο μεγάλος πόλεμος; Πού είχε πολεμήσει; Αμέτρητες οι φορές, που προσπάθησα να μάθω. Το σκηνικό κάθε φορά το ίδιο ακριβώς. Το πρόσωπο του να σκοτεινιάζει. Και να αποφεύγει ψιθυρίζοντας «είσαι μικρός για να μιλάς για πολέμους».

Τσιμπούσα, όμως, μια-μια τις πληροφορίες από την μητέρα μου. Β’ Παγκόσμιος Πόλεμος. Κύπριοι είχαν καταταχθεί στον αγγλικό στρατό. Ένα από τα πεδία στα οποία εστάλησαν ήταν το μέτωπο της Βορείου Αφρικής. Εκεί πήγε και ο κύριος Αριστοτέλης (παρέμεινε και μετά τον πόλεμο, όπου γνώρισε στην Αλεξάνδρεια την Σμυρνιά μητέρα μου).

Μάρσα Ματρούχ, Τομπρούκ, Ελ Αλαμέιν… Μερικές από τις ιστορικές μάχες σε εκείνο το πεδίο, που σημάδεψαν τον φρικαλέο πόλεμο. Ειδικά η θρυλική μάχη στο Ελ Αλαμέιν, όπου ο Μοντγκόμερι νίκησε τον Ρόμελ, ήταν από τα καθοριστικότερα σημεία που οδήγησαν στο τέλος του πολέμου. Χαρακτηριστική η φράση η οποία αποδίδεται στον Τσώρτσιλ: «Πριν από το Ελ Αλαμέιν δεν είχαμε καμία νίκη, μετά το Ελ Αλαμέιν δεν είχαμε καμία ήττα».

Θυμάμαι, πως όταν πλέον αντιλαμβανόμουν πλήρως τι εστί πόλεμος, μόλις έμαθα ότι ο πατέρας μου είχε βρεθεί και στο Ελ Αλαμέιν, είχα ενθουσιαστεί. Είχα στο μεταξύ μάθει και τι σήμαινε Ελ Αλαμέιν. Το Ελ είναι γνωστό αραβικό άρθρο. Το Αλαμέιν προέκυψε από την αραβική προφορά του Άη Μηνά (εκεί είχε ταφεί η τέφρα του αγίου τον οποίο έκαψαν στους διωγμούς του Διοκλητιανού).

Τον έβλεπα ως υπερήωα τον κύριο Αριστοτέλη. Δεν τον άφηνα σε χλωρό κλαρί. Με επίμονο έως και βασανιστικό τρόπο, ζητούσα να μου εξιστορήσει όσα βίωσε. Να μου περιγράψει τις μάχες. Το μόνο που κατάφερα να μου πει ήταν ότι υπηρέτησε ως οδηγός.

Εισέπραττα μία και μόνο απάντηση: «Μακριά από πολέμους γιε μου. Μόνο ειρήνη!». Χρόνια ολάκερα επαναλαμβανόταν το ίδιο σκηνικό. Ακόμη και όταν είχα ενηλικιωθεί, λίγο πριν πεθάνει, στάθηκε αδύνατο να τον πείσω. Η φωνή του, παρά την αδυναμία λόγω ηλικίας, σε αυτό το θέμα γινόταν βροντερή «Σου είπα χίλιες φορές, να μην γνοιάζεσαι για κανένα πόλεμο. Σε εξορκίζω. Να παλεύεις μόνο για την ειρήνη».

Δεν κατανοούσα αυτή την επιμονή. Είχε βιώσει τον χειρότερο πόλεμο στην ιστορία της ανθρωπότητας. Ήταν μέλος των νικητών. Είχε ζήσει τέτοιες μάχες. Και να αρνείται να μιλήσει; Και τα παράσημα; Τι τα φύλαγε αφού δεν ήθελε να μιλά για πόλεμο; Ήμουν σχεδόν οργισμένος.

Μερικά χρόνια μετά τον θάνατο του, πίεσα την μητέρα μου να μου πει γιατί αρνείτο να μου μιλήσει. Μου εξήγησε, σε αδρές γραμμές τη φρίκη εκείνου του πολέμου. Τον τρόμο υπό τον οποίο ζούσαν. Ότι για πολλά χρόνια κουβαλούσε πολύ άσχημες εικόνες. Έναν εφιάλτη. Είχε ορκιστεί, μάλιστα, να παλέψει να οδηγήσει τον αδελφό μου κι εμένα στη λεωφόρο της ειρήνης! Με τον αδελφό μου προσπάθησε πολύ. Με μένα ήταν ήδη πολύ μεγάλος και δεν είχε τόσες δυνάμεις.

Πέρασαν πολλά χρόνια. Μέσα από τη δημοσιογραφία έμαθα καλά τι σημαίνει πόλεμος. Τι σημαίνει φρίκη. Τι σημαίνει όλεθρος. Μόνο τότε κατάλαβα την επιμονή του. Μόνο τότε κατάλαβα ότι τα παράσημα του πολέμου δεν έχουν την παραμικρή σημασία. Μόνο τότε αντιλήφθηκα πως τα μοναδικά παράσημα που έχουν τεράστια αξία είναι αυτά τα οποία κερδίζονται χάριν της ειρήνης!

Η σημερινή επέτειος της 28^ης Οκτωβρίου συμπίπτει με τη φρίκη ενός άλλου πολέμου πολύ κοντά μας. Δεν συγχέω την υπερηφάνεια για το έπος του ’40 με την καταστροφή στη γειτονιά μας. Όχι. Δεν θα πάψω ποτέ, όμως, να υποστηρίζω με όλη τη δύναμη της ψυχής μου την ανεκτίμητη συμβουλή του πατέρα: Μόνο ειρήνη!

 Πηγή:  https://www.philenews.com/apopsis/arthra-apo-f/article/1401290/ta-tria-parasima-tou-polemou-ke-o-polemos-tou-patera-gia-irini/

Αυτή είναι η ομιλία του Γ.Γ. του ΟΗΕ που προκάλεσε σοβαρό επεισόδιο με το Ισραήλ

  ΑΠΟ ΤΖΕΝΗ ΚΡΙΘΑΡΑ Τρίτη 24 Οκτωβριου 2023

«Είναι σημαντικό να αναγνωρίσουμε ότι οι επιθέσεις της Χαμάς δεν έγιναν στο κενό. Ο παλαιστινιακός λαός έχει υποστεί 56 χρόνια ασφυκτικής κατοχής».

Μία ομιλία του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, ενώπιον του Συμβουλίου Ασφαλείας του οργανισμού προκάλεσε σοβαρό επεισόδιο με το Ισραήλ, σε σημείο που να ζητείται – εμμέσως πλην σαφώς – η παραίτησή του. Ο κ. Γκουτέρες εξαπέλυσε κεραυνούς προς την πολεμική επιχείρηση που διεξάγει το Τελ Αβίβ στη Λωρίδα της Γάζας, ενώ άφησε σαφείς υπαινιγμούς για τη στάση της διεθνούς κοινότητας.

Ο Αντόνιο Γκουτέρες έκανε λόγο για ξεκάθαρες παραβιάσεις του ανθρωπιστικού δικαίου στη Γάζα, χαρακτήρισε «επική ταλαιπωρία» όσα βιώνουν οι Παλαιστίνιοι και σταγόνα στον ωκεανό την ανθρωπιστική βοήθεια που επιτρέπεται να παρασχεθεί αυτή τη στιγμή στον παλαιστινιακό θύλακα. Σε μία αποστροφή του λόγου του σημείωσε πως «ακόμη κι αυτή την ώρα του σοβαρού και άμεσου κινδύνου, δεν πρέπει να χάνουμε από τα μάτια μας το μοναδικό ρεαλιστικό θεμέλιο για βιώσιμη ειρήνη και σταθερότητα: μια λύση δύο κρατών».

Το σημείο, όμως, που φαίνεται πως εξόργισε περισσότερο την ισραηλινή πλευρά είναι το εξής: «Είναι σημαντικό επίσης να αναγνωρίσουμε ότι οι επιθέσεις της Χαμάς δεν έγιναν στο κενό. Ο παλαιστινιακός λαός έχει υποστεί 56 χρόνια ασφυκτικής κατοχής. Έχουν δει τη γη τους να καταβροχθίζεται σταθερά από οικισμούς και να μαστίζεται από τη βία. η οικονομία τους πνίγηκε. οι άνθρωποι τους εκτοπίστηκαν και τα σπίτια τους κατεδαφίστηκαν. Οι ελπίδες τους για μια πολιτική λύση στα δεινά τους έχουν εξαφανιστεί».

Η οργισμένη αντίδραση του Ισραήλ ήρθε μέσω του πρέσβη της χώρας στον ΟΗΕ, Γκιλάντ Ερντάν, ο οποίος έγραψε σε ανάρτησή του στο X: «Η σοκαριστική ομιλία του Γενικού Γραμματέα στη συνεδρίαση του Συμβουλίου Ασφαλείας, την ώρα που εκτοξεύονται ρουκέτες εναντίον ολόκληρου του Ισραήλ, απέδειξε οριστικά, χωρίς καμία αμφιβολία, ότι ο Γενικός Γραμματέας είναι εντελώς αποσυνδεδεμένος από την πραγματικότητα στην περιοχή μας και ότι βλέπει τη σφαγή που διέπραξαν οι ναζί τρομοκράτες της Χαμάς με διαστρεβλωμένο και ανήθικο τρόπο.

Η δήλωσή του ότι «οι επιθέσεις της Χαμάς δεν έγιναν στο κενό», εξέφραζε κατανόηση για την τρομοκρατία και τη δολοφονία. Είναι πραγματικά αδιανόητο. Είναι πραγματικά λυπηρό που ο επικεφαλής μιας οργάνωσης που προέκυψε μετά το Ολοκαύτωμα έχει τόσο φρικτές απόψεις. Μια τραγωδία!».

Διαβάστε ολόκληρη την ομιλία του Αντόνιο Γκουτέρες: 

Κύριε Πρόεδρε, με την άδειά σας, θα κάνω μια μικρή εισαγωγή και στη συνέχεια θα ζητήσω από τους συναδέλφους μου να ενημερώσουν το Συμβούλιο Ασφαλείας για την κατάσταση επί του πεδίου.

Η κατάσταση στη Μέση Ανατολή γίνεται όλο και πιο δεινή κάθε ώρα.

Ο πόλεμος στη Γάζα μαίνεται και κινδυνεύει να επεκταθεί σε όλη την περιοχή.

Οι διαιρέσεις θρυμματίζουν τις κοινωνίες. Οι εντάσεις απειλούν να ξεχειλίσουν.

Σε μια κρίσιμη στιγμή όπως αυτή, είναι ζωτικής σημασίας να είμαστε σαφείς σχετικά με τις αρχές – ξεκινώντας από τη θεμελιώδη αρχή του σεβασμού και της προστασίας των αμάχων.

Έχω καταδικάσει απερίφραστα τις φρικιαστικές και άνευ προηγουμένου τρομοκρατικές ενέργειες της Χαμάς στο Ισραήλ της 7ης Οκτωβρίου.

Τίποτα δεν μπορεί να δικαιολογήσει τη σκόπιμη δολοφονία, τον τραυματισμό και την απαγωγή αμάχων – ή την εκτόξευση ρουκετών εναντίον στόχων αμάχων.

Όλοι οι όμηροι πρέπει να τυγχάνουν ανθρώπινης μεταχείρισης και να απελευθερωθούν αμέσως και χωρίς όρους. Σημειώνω με σεβασμό την παρουσία ανάμεσά μας μελών των οικογενειών τους.

Είναι σημαντικό, επίσης, να αναγνωρίσουμε ότι οι επιθέσεις της Χαμάς δεν έγιναν στο κενό.

Ο παλαιστινιακός λαός έχει υποστεί 56 χρόνια ασφυκτικής κατοχής.

Έχουν δει τη γη τους να καταβροχθίζεται σταθερά από επικοικισμούς και να μαστίζεται από τη βία. Η οικονομία τους πνίγηκε. Oι άνθρωποι τους εκτοπίστηκαν και τα σπίτια τους κατεδαφίστηκαν. Οι ελπίδες τους για μια πολιτική λύση στα δεινά τους έχουν εξαφανιστεί.

Αλλά τα δεινά του παλαιστινιακού λαού δεν μπορούν να δικαιολογήσουν τις φρικτές επιθέσεις της Χαμάς. Και αυτές οι φρικτές επιθέσεις δεν μπορούν να δικαιολογήσουν τη συλλογική τιμωρία του παλαιστινιακού λαού.

Ακόμα και ο πόλεμος έχει κανόνες.

Πρέπει να απαιτήσουμε από όλες τις πλευρές να τηρούν και να σέβονται τις υποχρεώσεις τους βάσει του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου. Να φροντίζουν συνεχώς κατά τη διεξαγωγή στρατιωτικών επιχειρήσεων να γλιτώνουν οι άμαχοι· και να σέβονται και να προστατεύουν τα νοσοκομεία και να σέβονται το απαραβίαστο των εγκαταστάσεων του ΟΗΕ που σήμερα φιλοξενούν περισσότερους από 600.000 Παλαιστίνιους.

Ο ανελέητος βομβαρδισμός της Γάζας από τις ισραηλινές δυνάμεις, το επίπεδο των απωλειών αμάχων και η ολική καταστροφή γειτονιών συνεχίζουν να αυξάνονται και είναι βαθιά ανησυχητικά.

Θρηνώ και τιμώ τους δεκάδες συναδέλφους του ΟΗΕ που εργάζονται για την UNRWA και –δυστυχώς, τουλάχιστον 35 και περισσότεροι– σκοτώθηκαν στον βομβαρδισμό της Γάζας τις τελευταίες δύο εβδομάδες.

Οφείλω στις οικογένειές τους την καταδίκη μου για αυτές και πολλές άλλες παρόμοιες δολοφονίες.

Η προστασία των αμάχων είναι πρωταρχικής σημασίας σε κάθε ένοπλη σύγκρουση.

Η προστασία των αμάχων δεν μπορεί ποτέ να σημαίνει τη χρήση τους ως ανθρώπινες ασπίδες.

Η προστασία των αμάχων δεν σημαίνει να διατάξουμε περισσότερους από ένα εκατομμύριο ανθρώπους να απομακρυνθούν προς τα νότια, όπου δεν υπάρχει καταφύγιο, φαγητό, νερό, φάρμακα και καύσιμα, και στη συνέχεια να συνεχίσουμε να βομβαρδίζουμε τον ίδιο τον νότο.

Ανησυχώ βαθύτατα για τις σαφείς παραβιάσεις του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου που παρατηρούμε στη Γάζα.

Επιτρέψτε μου να είμαι σαφής: Κανένα μέρος σε ένοπλη σύγκρουση δεν είναι πάνω από το διεθνές ανθρωπιστικό δίκαιο.

Ευτυχώς, κάποια ανθρωπιστική βοήθεια φτάνει επιτέλους στη Γάζα.

Αλλά είναι μια σταγόνα βοήθειας σε έναν ωκεανό ανάγκης.

Επιπλέον, οι προμήθειες καυσίμων του ΟΗΕ στη Γάζα θα εξαντληθούν σε λίγες μέρες. Αυτό θα ήταν άλλη μια καταστροφή.

Χωρίς καύσιμα, δεν μπορεί να παραδοθεί βοήθεια, τα νοσοκομεία δεν θα έχουν ρεύμα και το πόσιμο νερό δεν μπορεί να καθαριστεί ή ακόμα και να αντληθεί.

Ο λαός της Γάζας χρειάζεται συνεχή παροχή βοήθειας σε επίπεδο που να αντιστοιχεί στις τεράστιες ανάγκες. Η ενίσχυση αυτή πρέπει να παρέχεται χωρίς περιορισμούς.

Χαιρετίζω τους συναδέλφους μας του ΟΗΕ και τους ανθρωπιστικούς εταίρους μας στη Γάζα που εργάζονται κάτω από επικίνδυνες συνθήκες και διακινδυνεύουν τη ζωή τους για να παρέχουν βοήθεια σε όσους έχουν ανάγκη. Αποτελούν έμπνευση.

Για να ανακουφιστεί η επική ταλαιπωρία, να γίνει η παράδοση της βοήθειας ευκολότερη και ασφαλέστερη και να διευκολυνθεί η απελευθέρωση των ομήρων,  επαναλαμβάνω την έκκλησή μου για άμεση ανθρωπιστική κατάπαυση του πυρός.

Ακόμη και σε αυτή τη στιγμή σοβαρού και άμεσου κινδύνου, δεν μπορούμε να παραβλέψουμε το μόνο ρεαλιστικό θεμέλιο για μια πραγματική ειρήνη και σταθερότητα: μια λύση δύο κρατών.

Οι Ισραηλινοί πρέπει να δουν τις νόμιμες ανάγκες τους για ασφάλεια να υλοποιούνται και οι Παλαιστίνιοι πρέπει να δουν τις νόμιμες φιλοδοξίες τους για ένα ανεξάρτητο κράτος να υλοποιούνται, σύμφωνα με τα ψηφίσματα των Ηνωμένων Εθνών, το διεθνές δίκαιο και τις προηγούμενες συμφωνίες.

Τέλος, πρέπει να είμαστε ξεκάθαροι ως προς την αρχή της προστασίας της ανθρώπινης αξιοπρέπειας.

Η πόλωση και η απανθρωποποίηση τροφοδοτούνται από ένα τσουνάμι παραπληροφόρησης.

Πρέπει να σταθούμε απέναντι στις δυνάμεις του αντισημιτισμού, του αντιμουσουλμανικού φανατισμού και κάθε μορφής μίσους.

Σήμερα είναι η Ημέρα των Ηνωμένων Εθνών, συμπληρώνοντας 78 χρόνια από την έναρξη ισχύος του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών.

Αυτός ο Χάρτης αντικατοπτρίζει την κοινή μας δέσμευση για προώθηση της ειρήνης, της βιώσιμης ανάπτυξης και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Αυτή την Ημέρα των Ηνωμένων Εθνών, αυτή την κρίσιμη ώρα, απευθύνω έκκληση σε όλους να αποσυρθούν από το χείλος του γκρεμού προτού η βία στοιχίσει ακόμη περισσότερες ζωές και εξαπλωθεί ακόμη πιο μακριά.

 

Ευχαριστώ πολύ.

Πηγή:  https://www.imerodromos.gr/auth-einai-h-omilia-tou-g-g-tou-ohe-pou-prokalese-sovaro-epeisodio-me-to-israhl/

Η αλήθεια θύμα του πολέμου

 

Ξένια Τούρκη

20 Οκτωβρίου 2023

Η αλήθεια, λέγεται συχνά είναι το πρώτο θύμα του πολέμου. Η σύγκρουση του Ισραήλ με τη Χαμάς, δεν αποτελεί εξαίρεση, πόσο μάλλον, που αυτή διεξάγεται σε μια εποχή, που τα fake news ζουν και βασιλεύουν.

Οι πληροφορίες που έρχονται από το μέτωπο είναι ατέλειωτες. Ειδήσεις, βίντεο, ιστορίες, προσωπικές αναρτήσεις, σχόλια, αναλύσεις ειδικών και μη, διακινούνται συνεχώς με ταχύτητα φωτός. Από όλο αυτό το βουνό πληροφοριών θα δούμε λίγες, θα επεξεργαστούμε ακόμη λιγότερες και θα αναρωτηθούμε αν είναι αληθινές ή όχι ελάχιστες.

Τα στοιχεία δείχνουν πως καθημερινά καταπίνουμε αμάσητα πολλά ψέματα. Η μονάδα ελέγχου γεγονότων του Reuters έχει εντοπίσει πολυάριθμες περιπτώσεις αναρτήσεων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης που χρησιμοποιούν ψεύτικες εικόνες και πληροφορίες σχετικά με τη σύγκρουση Ισραήλ-Χαμάς. Σε άλλες πάλι, η σύγχυση και όπως η σκόπιμη παραπληροφόρηση φαίνεται να ενέτεινε τις εντάσεις.

Έχουμε φτάσει σε ένα σημείο, που το τι είναι αληθινό και τι ψεύτικο, τι είναι φτιαχτό και τι ισχύει δεν έχει σημασία. Από τη στιγμή που μια πληροφορία θα δημοσιευτεί, δημιουργεί τέτοιες εντυπώσεις και διανέμεται τόσο γρήγορα, που μετά η διάψευσή της είναι σχεδόν αδύνατη.

Την εποχή, που το Ισλαμικό Κράτος έλυνε και έδενε στη Μέση Ανατολή, οι τζιχαντιστές δημοσίευσαν ένα βίντεο στο οποίο εμφανίζονταν να καίνε ζωντανό ένα Ιορδανό πιλότο που συνέλαβαν. Το βίντεο εκείνο είχε εκατομμύρια views και είχε ένα τρομερό αντίκτυπο για την ισχύ της τρομοκρατικής οργάνωσης. Σχεδόν δέκα χρόνια μετά, λίγοι είναι αυτοί που γνωρίζουν πως ο πιλότος πυροβολήθηκε και πέθανε και πως η υποτιθέμενη σκηνή που τον καίνε ήταν ένα μοντάζ από ταινία.

Είναι τρομακτικό το ότι φτάσαμε στο σημείο, που μπορεί καν να μην έχει σημασία αν ένα γεγονός συνέβη ή όχι αλλά οι εντυπώσεις που αφήνει πίσω του. «Δεν έχει σημασία τι έγινε. Αυτό που μετρά είναι οι αντιλήψεις που δημιουργούνται και που είναι πιο σημαντικές από την πραγματικότητα», είπε. Ακόμη και να διαψευστεί ή να αποσυρθεί μια ψεύτικη είδηση η επίδρασή της είναι εκεί. Το ίδιο ισχυρή όσος καιρός και να περάσει», είχε εξηγήσει σε συνέντευξή της στον Φιλελεύθερο η Όριτ Περλόβ, ειδική σε θέματα κοινωνικών δικτύων.

H κατάσταση έχει ξεφύγει. Ακούμε αυτό που θέλουμε να ακούσουμε και διαβάζουμε αυτά που θέλουμε να διαβάσουμε. Καμία διάθεση για αμφισβήτηση, καμία διάθεση να ακούσουμε και να κατανοήσουμε την αντίθετη άποψη. Κλεισμένος ο καθένας μέσα στην ψηφιακή φούσκα την οποία ζει αρνείται κατηγορηματικά να δεχτεί την αλήθεια ανοίγουμε διάπλατα την πόρτα σε κάθε λογής fake news.

Πηγή:    https://www.philenews.com/apopsis/arthra-apo-f/article/1397940/i-alithia-thima-tou-polemou/

Μα, οι Τ/κ είναι σαν εμάς;

 

Χρυστάλλα Χατζηδημητρίου

20 Οκτωβρίου 2023

Πριν λίγες μέρες, πέρασε στα ψιλά των ειδήσεων πως άγνωστη γυναίκα, δίνοντας τις πρώτες βοήθειες σε άντρα που είχε καταρρεύσει μέσα σε εμπορικό κέντρο, συνέβαλε στη διάσωση της ζωής του. Την άγνωστη γυναίκα ευχαριστούσε με ανάρτηση της η υπεύθυνη των ασθενοφόρων, σημειώνοντας: «Πολίτες σαν κι εσάς μας κάνουν περήφανους». 

Χθες, αποκαλύφθηκε η ταυτότητα (ή μάλλον η εθνικότητα) της γυναίκας. Είναι η Τουρκοκύπρια Σαζιγιέ Αζιμκάρ, 34 χρόνων, η οποία βρισκόταν με το γιο της στο mall της Έγκωμης όταν αντιλήφθηκε πως κάτι συνέβη. Πλησιάζοντας τη σκηνή όπου ήταν μαζεμένος κόσμος, είδε ένα άντρα πεσμένο κάτω και προσφέρθηκε να βοηθήσει εξηγώντας πως γνωρίζει από πρώτες βοήθειες. Με την χρήση απινιδωτή, που προφανώς ήταν στο Κέντρο, και τη μέθοδο ΚΑΡΠΑ (καρδιοαναπνευστική αναζωογόνηση με την χρήση απινιδωτή και τεχνητή αναπνοή) κατάφερε -μέχρι να φθάσει το ασθενοφόρο- να επαναφέρει τον άνθρωπο.

Μπορεί ο καθένας που βρισκόταν σε παρόμοια σκηνή, και είχε τις απαραίτητες γνώσεις, να έκανε το ίδιο. Χωρίς να ζητήσει πρώτα ταυτότητα ή βεβαίωση της ιδεολογίας εκείνου που είναι πεσμένος στο έδαφος. Ωστόσο μας εντυπωσιάζει το ότι το έκανε μία Τουρκοκύπρια για ένα Ελληνοκύπριο, με την ίδια να δηλώνει το αυτονόητο (ή μάλλον αυτό που θα έπρεπε να είναι αυτονόητο): «Είμαστε όλοι ένα, γι’ αυτό το ότι βοήθησα μια οικογένεια, ένα 46χρονο άντρα με παιδιά, με κάνει ευτυχισμένη».

Κάποιες μέρες πριν το συμβάν, ο πρόεδρος της Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης, εγκαινίασε την έκθεση του Τουρκοκύπριου καλλιτέχνη Ουμίτ Ινατσί. Κι ο τίτλος της είδησης των εγκαινίων έλεγε: «Όταν γνώρισα τον Ουμίτ, κατάλαβα ότι οι Ε/κ και οι Τ/κ είναι το ίδιο». Τα λόγια ανήκουν στον πρόεδρο Χριστοδουλίδη, ο οποίος –ευτυχώς- δεν γνώρισε τώρα στην έκθεση τον Τ/κ καλλιτέχνη, αλλά κάποια χρόνια πριν. Όταν ήδη υπηρετούσε στο υπουργείο Εξωτερικών, ως γενικός πρόξενος στο Λονδίνο.

Τόσο ο τρόπος που αντιμετωπίζεται το ένα συμβάν, όσο και η δήλωση του ίδιου του προέδρου, δείχνουν από τη μια τις αγκυλώσεις που κουβαλάμε και ταυτόχρονα μια αφελή αντιμετώπιση του προβλήματος που ονομάζεται κυπριακό. Αλλά και πόσο λίγο γνωρίζουμε ο ένας τον άλλο. «Γεννήθηκα, ανέφερε ο κ. Χριστοδουλίδης, το 1973 και μεγάλωσα στην Πάφο. Ήμουν έξι μηνών το 1974. Και παρά το γεγονός ότι και οι δύο μου γονείς προέρχονται από μικτά χωριά (η μητέρα από τη Γεροσκήπου και ο πατέρας από τη Χούλου), και έμαθα μέσα από τις δικές τους εμπειρίες ότι οι Ε/κ και οι Τ/κ ζούσαν μαζί, δεν είχα την ευκαιρία να το μάθω αυτό από μόνος μου». Μέχρι που γνώρισε τον Ουμίτ, ο οποίος σημειωτέο γεννήθηκε στη Λεμεσό το 1960. Και το 2023 μας εκπλήσσει που οι Τουρκοκύπριοι είναι κανονικοί άνθρωποι. Όπως μάλλον θα τους εκπλήττει κι αυτούς όταν ανακαλύπτουν πως οι Ελληνοκύπριοι είναι κανονικοί άνθρωποι.

Πηγή:    https://www.philenews.com/apopsis/arthra-apo-f/article/1398295/ma-i-t-k-ine-san-emas/

ΠΟΣΠΕΡΤ / Καταγγελία για τις ανταποκρίσεις από το Ισραήλ – Καλεί ΕΣΗΕΑ και ΕΣΡ να αναλάβουν τις ευθύνες τους

19 Οκτ. 2023

Η ΠΟΣΠΕΡΤ με ανακοίνωσή της καταγγέλλει τη διοίκηση της ΕΡΤ καθώς και την ανταποκρίτρια της δημόσιας τηλεόρασης στο Ισραήλ, Ευτυχία Πενταράκη, για «πολεμοχαρείς» και «χωρίς αιδώ αναμεταδόσεις».

Συγκεκριμένα, η ΠΟΣΠΕΡΤ aναφέρει ότι οι ανταποκρίσεις της προϊστάμενης του περιφερειακού σταθμού Χανίων στην Κρήτη κας Πενταράκη «υποδηλώνουν χαρά για τον πόλεμο, σκηνές με χορούς και τραγούδια με τον στρατό για τις πολεμικές επιχειρήσεις που θα ακολουθήσουν σκοτώνοντας αμάχους και παιδιά, περιχαρείς αναδείξεις των οπλικών συστημάτων και στρατιωτικών επιτευγμάτων, περιγραφές που αντιμετωπίζουν το δράμα του πολέμου στο επίπεδο της παιδικής χαράς».

«Οι συγκεκριμένες ανταποκρίσεις της κας Πενταράκη, όχι μόνο δεν αντιλαμβάνονται την τραγικότητα των στιγμών, αλλά προσβάλουν βάναυσα τόσο την ανθρώπινη τραγωδία, όσο και το «περί κοινού δικαίου αίσθημα» που επιβάλλεται να διακρίνει την μορφή και το περιεχόμενο των πολεμικών ανταποκρίσεων της δημόσιας τηλεόρασης», αναφέρεται στη συνέχεια.

«Θεωρούμε ότι η αντικειμενικότητα, η δημοσιογραφική δεοντολογία, η τραγικότητα του πολέμου, η ενσυναίσθηση και ευαισθησία για την ανθρώπινη ύπαρξη, των αθώων θυμάτων και αμάχων ανεξαρτήτως προέλευσης, είναι τα βασικά στοιχεία που θα έπρεπε να διέπουν τους δημοσιογράφους που τιμούν το επάγγελμα, πολύ περισσότερο την πολεμική ανταπόκριση, όπως αρμόζει στην δημόσια τηλεόραση και τις παρακαταθήκες παλαιότερων και καταξιωμένων συναδέλφων σε ανάλογες περιπτώσεις» τονίζεται στην ίδια ανακοίνωση.

Καταλήγοντας, η πανελλήνια ομοσπονδία καταγγέλλει και τη διοίκηση της ΕΡΤ την επιλογή της να στείλει να στείλει την κα Πενταράκη ως πολεμική ανταποκρίτρια «για το ύφος και τρόπο αναμετάδοσης που υπερβαίνει τα εσκαμμένα και καλούμε τον κ. Ζούλα, την ΕΣΗΕΑ και το Εθνικό Συμβούλιο Ραδιοτηλεόρασης να αναλάβουν τις ευθύνες τους, προστατεύοντας το λειτούργημα της δημοσιογραφίας, την δημοσιογραφική δεοντολογία, την αντικειμενική ενημέρωση, την ανθρώπινη υπόσταση και ζωή μπροστά στο ατελείωτο δράμα της φρίκης του πολέμου».

Αναλυτικά η ανακοίνωση της ΠΟΣΠΕΡΤ:

«Παρακολουθώντας τις πολεμικές ανταποκρίσεις της ΕΡΤ από τα πρόσφατα πεδία πολέμου στο Ισραήλ και την Παλαιστίνη, αναγκαζόμαστε να προβούμε σε καταγγελία-ανακοίνωση αναφορικά με τον τρόπο και το ύφος μετάδοσης των ανταποκρίσεων.

Ο λόγος για την προϊστάμενη του περιφερειακού σταθμού Χανίων στην Κρήτη κ. Ευτυχία Πενταράκη, την οποία η Διοίκηση της ΕΡΤ απέστειλε ως πολεμική ανταποκρίτρια στις εμπόλεμες περιοχές, προκειμένου να καλύψει δημοσιογραφικά τις εξελίξεις.

Θεωρούμε ότι η αντικειμενικότητα, η δημοσιογραφική δεοντολογία, η τραγικότητα του πολέμου, η ενσυναίσθηση και ευαισθησία για την ανθρώπινη ύπαρξη, των αθώων θυμάτων και αμάχων ανεξαρτήτως προέλευσης, είναι τα βασικά στοιχεία που θα έπρεπε να διέπουν τους δημοσιογράφους που τιμούν το επάγγελμα, πολύ περισσότερο την πολεμική ανταπόκριση, όπως αρμόζει στην δημόσια τηλεόραση και τις παρακαταθήκες παλαιότερων και καταξιωμένων συναδέλφων σε ανάλογες περιπτώσεις.

Αντί αυτού, παρακολουθούμε πολεμοχαρείς αναμεταδόσεις, χωρίς αιδώ, χωρίς καμία επαφή με την πραγματικότητα και το δράμα που βιώνουν οι λαοί της περιοχής και αναδύει η φρίκη του πολέμου.

Ανταποκρίσεις που υποδηλώνουν χαρά για τον πόλεμο, σκηνές με χορούς και τραγούδια με τον στρατό για τις πολεμικές επιχειρήσεις που θα ακολουθήσουν σκοτώνοντας αμάχους και παιδιά, περιχαρείς αναδείξεις των οπλικών συστημάτων και στρατιωτικών επιτευγμάτων, περιγραφές που αντιμετωπίζουν το δράμα του πολέμου στο επίπεδο της παιδικής χαράς.

Οι συγκεκριμένες ανταποκρίσεις της κας Πενταράκη, όχι μόνο δεν αντιλαμβάνονται την τραγικότητα των στιγμών, αλλά προσβάλουν βάναυσα τόσο την ανθρώπινη τραγωδία, όσο και το “περί κοινού δικαίου αίσθημα” που επιβάλλεται να διακρίνει την μορφή και το περιεχόμενο των πολεμικών ανταποκρίσεων της δημόσιας τηλεόρασης.

Καταγγέλλουμε την Διοίκηση της ΕΡΤ για την συγκεκριμένη επιλογή, την κα Ευτυχία Πενταράκη για το ύφος και τρόπο αναμετάδοσης που υπερβαίνει τα εσκαμμένα και καλούμε τον κ. Ζούλα, την ΕΣΗΕΑ και το Εθνικό Συμβούλιο Ραδιοτηλεόρασης να αναλάβουν τις ευθύνες τους, προστατεύοντας το λειτούργημα της δημοσιογραφίας, την δημοσιογραφική δεοντολογία, την αντικειμενική ενημέρωση, την ανθρώπινη υπόσταση και ζωή μπροστά στο ατελείωτο δράμα της φρίκης του πολέμου».

Πηγή:    https://tvxs.gr/news/ellada/pospert-kataggelia-gia-tis-antapokriseis-apo-to-israil-kalei-esiea-kai-esr-na-analavoyn-tis-eythynes-toys/

 

Πανωλεθρίαμβος

 

Του Σταύρου Χριστοδούλου

15 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2023

Αυτή η λέξη μου ήρθε κατ’ ευθείαν στο μυαλό μ’ όλα όσα συμβαίνουν τις τελευταίες ημέρες. Γιατί αν εξαιρέσουμε τη μεγάλη εικόνα –το μακελειό στο Ισραήλ μετά το τρομοκρατικό κτύπημα της Χαμάς– τα της εσωτερικής επικαιρότητας δεν είναι παρά… πανωλεθρίαμβος! Μια μάλλον «ιδιοσυγκρασιακή» έννοια, που έγινε ευρέως γνωστή χάρη στον τίτλο του βιβλίου του Κωνσταντίνου Τζούμα. Πανωλεθρίαμβος λοιπόν. Ένα αλλόκοτο κράμα που εμπεριέχει υψηλές πολιτικές κορώνες και χαμηλές προσδοκίες πολιτών, παχιά λόγια πολιτικών και μελοδραματικούς ακκισμούς δημοσίων προσώπων. Από τον Κώδικα Δεοντολογίας των υπουργών, που σερβίρει η κυβέρνηση σαν ξαναζεσταμένο άνοστο φαγητό, έως τους ολοφυρμούς του δικαιωμένου Πιττάτζη πάνω από τα αποκαΐδια των χρυσών διαβατηρίων. Και στη μέση ένας πρόεδρος να παίζει μπάσκετ για τις κάμερες, σε μια απέλπιδα επικοινωνιακή προσπάθεια να σώσει ό,τι διασώζεται.

Οφείλω να ομολογήσω ότι κατέβαλα φιλότιμη προσπάθεια για να κατανοήσω τι καινούργιο φέρνει η κυβέρνηση Χριστοδουλίδη με τον Κώδικα Δεοντολογίας, ο οποίος δεν διαφέρει ιδιαίτερα από τη Χάρτα Δεοντολογίας της κυβέρνησης Αναστασιάδη που θυμόμαστε όλοι πώς κατέληξε. Εκτός και αν το καινούργιο αφορά στο ρόλο της υπερ-υπουργού Πική οπότε αποτελεί χάσιμο χρόνου και να το συζητάμε.

Την ίδια ώρα, από ένα καπρίτσιο της τύχης μάλλον, αφού τα φώτα ήταν στραμμένα στα μέτρα κατά της διαπλοκής και τη διαφθοράς, η Νομική Υπηρεσία ανακοίνωσε ότι αλλάζει το κατηγορητήριο της υπόθεσης Al Jazeera, απαλλάσσοντας τον Αντρέα Πιττάτζη. Ο δικηγόρος εξέδωσε μια ανακοίνωση η οποία αποτελεί έπος αμετροέπειας («γονάτισε μια ολόκληρη υφήλιος πάνω μου για να με συνθλίψει» και άλλα εξίσου γραφικά), καθώς το δικό μας το μυαλό έμεινε πεισματικά καρφωμένο στα πλάνα του ρεπορτάζ που διέσυρε τη χώρα μας διεθνώς: τον πρόεδρο της Βουλής να κλείνει πονηρά το μάτι, ενώ το «this is Cyprus» παίζει σαν λούπα σε βαθμό εξουθένωσης.

Κι ενώ ο πόλεμος κλιμακώνεται, απειλώντας να ανατρέψει τις εύθραυστες ισορροπίες της περιοχής, στο κυβερνητικό στρατόπεδο η μία άτσαλη κίνηση διαδέχεται την άλλη. Όπως η συναινετική συνάντηση του προέδρου της Δημοκρατίας με τον αρχηγό της Αστυνομίας, παρουσία της υπουργού Δικαιοσύνης, για τα έκτροπα σε Λεμεσό και Χλώρακα όπου το θέμα κουκουλώθηκε σιωπηλά. Τι κι αν εκείνες τις ημέρες το Προεδρικό διέρρεε βίντεο με τον Νίκο Χριστοδουλίδη σε έξαλλη κατάσταση ή, ακόμα χειρότερα, κυκλοφορούσαν πλάνα της σύσκεψης με τον αρχηγό απόντα και την καρέκλα του άδεια. Περασμένα ξεχασμένα, όλα καλά.

Ένα πάζλ είναι ο πανωλεθρίαμβος. Μόνο έτσι, όταν ενώσουμε τα κομμάτια της επικαιρότητας, θα σχηματίσουμε την πραγματική εικόνα της διακυβέρνησης. Ένα παζλ σπασμωδικών κινήσεων, χωρίς πυξίδα και σχέδιο δράσης. Μαθαίνω ότι ισχυρό ΜΜΕ διενήργησε έρευνα κοινής γνώμης με καθόλου κολακευτικά ευρήματα για τον Νίκο Χριστοδουλίδη και την κυβέρνησή του. Αποφάσισαν να μην την κοινοποιήσουν αλλά το καμπανάκι κτύπησε δυνατά για τον πρόεδρο. Αν τα δημοσκοπικά ευρήματα ισχύουν και η δημοτικότητα της κυβέρνησης κατρακυλά, τότε δεν υπάρχει η δυνατότητα αναμονής. Γι’ αυτό κάποιοι ισχυρίζονται ότι ο πρόεδρος μπορεί να αναθεωρήσει την απόφασή του –να περιμένει τον ΔΗΣΥ ως το 2024 αν θα μπει στην κυβέρνηση– και να προχωρήσει σε ένα γενναίο ανασχηματισμό.

Σε κάθε περίπτωση η πραγματικότητα εκεί έξω πιέζει και απαιτεί πρωτοβουλία κινήσεων. Το σημερινό μπάχαλο –με χαρακτηριστικά πανωλεθρίαμβου προς τέρψιν των social media– θα μπει σε τάξη, εάν οι εμφανώς ακατάλληλοι αδειάσουν τις κυβερνητικές καρέκλες ώστε να επιτύχει ο πρόεδρος Χριστοδουλίδης το πολυπόθητο restart. Αυτό βεβαίως είναι το εύκολο σενάριο. Γιατί υπάρχει και το δύσκολο σενάριο, όπου πρωταγωνιστεί ο ίδιος ο πρόεδρος. Μιλώντας πρόσφατα με ένα πολύ έμπειρο πρόσωπο στον χώρο της επικοινωνίας, μου είπε ότι η πρώτη ερώτηση που υποβάλλει κανείς σε ένα υποψήφιο είναι: Γιατί θέλεις να γίνεις πρόεδρος; Σκέφτομαι λοιπόν ότι εδώ που φτάσαμε, επτά μήνες μετά τις εκλογές, ο Νίκος Χριστοδουλίδης ίσως πρέπει να σταθεί μπροστά στον καθρέφτη και να αναρωτηθεί: Γιατί ήθελα να γίνω πρόεδρος; Η απάντηση πάντως, για όλους εμάς που παρακολουθούμε τη διακυβέρνηση από απόσταση, δεν είναι καθόλου αυτονόητη.

Πηγή:    https://www.kathimerini.com.cy/gr/apopseis/arthrografia/stayros-xristodoyloy/1-panolethriambos

Πόσες σκάλες μέχρι την ωρίμανση;

 

 

 

 

 

 

 

 

Χρυστάλλα Χατζηδημητρίου

15 Οκτωβρίου 2023

Αν και το ΡΙΚ, με ανακοίνωση του, δικαιολογεί την παγιοποίηση (ας την πούμε έτσι) της μεταφοράς του βιβλίου «Τρεις σκάλες ιστορία», του Σταύρου Χριστοδούλου, θέλοντας –τάχα- να δει κι άλλες προτάσεις για το αφιέρωμα στα 50 χρόνια της εισβολής (τα οποία ολοκληρώνονται σε 9 μήνες και ότι ήταν να γίνει θα έπρεπε να έχει ήδη οργανωθεί και τροχοδρομηθεί), η αλήθεια κρύβεται μάλλον στην πρώτη αντίδραση: «Το θέμα του βιβλίου είναι λεπτό κι η κυπριακή κοινωνία δεν είναι ώριμη να το αντιμετωπίσει». Αυτό πιστεύει το Διοικητικό Συμβούλιο, σύσσωμο ή ο πρόεδρος και η πλειοψηφία του.

Και το λεπτό θέμα, δεν είναι ο βιασμός μίας γυναίκας από Τούρκο στρατιώτη το 1974. Οι θεατές του ΡΙΚ έχουν δει άπειρους βιασμούς και σκηνές βίας, είτε στις ειδήσεις, είτε σε ταινία και σήριαλ, ακόμα και στα κυπριώτικα σκετς. Το θέμα των βιασμών του ’74 δε, για δεκαετίες ταμπού, συζητείται πλέον ακόμα και στη Βουλή.

Η λεπτότητα του θέματος κρύβεται ανάμεσα στις γραμμές του βιβλίου. Μήπως η στάση της μάνας, η σχεδόν απαθής, τις δύσκολες ώρες της κόρης της συμβολίζει τη στάση της Ελλάδας; Μήπως η αναφορά στο διχασμό που προηγήθηκε της εισβολής (που οι πάντες ξέρουμε πως είναι πραγματικότητα) μπορεί να θεωρηθεί ως άλλοθι; Μήπως το τι συνέβη στα χωριά Αλόα, Μάραθα, Σανταλάρη δεν πρέπει να το αναφέρει η δική μας πλευρά; Μήπως ο συμβολισμός στο τέλος όταν θύμα και θύτης συναντιούνται 40 χρόνια μετά, υπονοεί κάτι πέραν του συγκεκριμένου γεγονότος;

Το περιεχόμενο του βιβλίου του Σταύρου Χριστοδούλου, όπως έχει ήδη γραφτεί από πολλούς, είναι πολυεπίπεδο. Οι πολιτικές πτυχές του βιβλίου δεν μπορούν να περάσουν απαρατήρητες. Κι αυτό είναι που προκάλεσε την απόσυρση του ενδιαφέροντος του ΡΙΚ για μεταφορά στην οθόνη (ώριμοι μπορεί να μην είμαστε, αλλά υποψιασμένοι είμαστε).

Σε μια πρώτη ανάγνωση το θέμα μπορεί να μοιάζει πιασάρικο, όπως και η αναπαράσταση εγκλημάτων που έγιναν τα τελευταία χρόνια, τα οποία η κρατική τηλεόραση δεν έχει πρόβλημα να προβάλει δραματοποιημένα. Σε μια δεύτερη ανάγνωση όμως, το θέμα παίρνει άλλες διαστάσεις. Τις διαστάσεις αυτές φοβήθηκε το ΡΙΚ (ή κάποιοι στο Ίδρυμα) και θέλησαν να μας… προστατεύσουν.

Δεν είναι ανάγκη να συμφωνεί κάποιος με την οπτική ενός δημιουργού. Μπορεί όμως να την βλέπει, να την ακούει, να τη διαβάζει και να θέτει ερωτήματα. Για να ωριμάσουμε (αν δεχτούμε πως δεν είμαστε ώριμοι) θα πρέπει κάποτε να μιλήσουμε ανοιχτά για την ιστορία, για ευθύνες, για τραύματα. Αρκετό φολκλόρ είδαμε, αρκετά παραμυθιαστήκαμε, αρκετό σανό μασήσαμε. Πόσες σκάλες πρέπει να διανύσουμε ακόμα για να μην χρειαζόμαστε προστάτες; 

Πηγή:  https://www.philenews.com/apopsis/arthra-apo-f/article/1395750/poses-skales-mechri-tin-orimansi/

Πέρα από το μίσος

 

 

 

 

  Χρυστάλλα Χατζηδημητρίου

13 Οκτωβρίου 2023

Η 17χρονη Αμιρά, γεννημένη στη Γάζα, είναι κόρη ισοβίτη Παλαιστίνιου (ήρωα στα μάτια της δικής του κοινότητας, τρομοκράτη για τους Ισραηλινούς). Η έλευση της στον κόσμο επιτεύχθηκε με παράνομα διοχετευμένο, έξω από τις φυλακές, σπέρμα: Ισραηλινός φύλακας «φυγάδευσε», έναντι αμοιβής, το σπέρμα του πατέρα της. Η ταυτότητα της ως κόρη ήρωα, είναι το κέντρο της ύπαρξης της, μέχρι που όλα ανατρέπονται. Όταν γίνεται προσπάθεια τεκνοποίησης με τον ίδιο τρόπο, αποκαλύπτεται πως ο άντρας είναι στείρος. Άρα ποιος είναι ο πατέρας; Ή η μητέρα της απάτησε τον ήρωα και πρέπει να τιμωρηθεί από τους συντρόφους του και την οικογένεια της ή χρησιμοποιήθηκε σπέρμα άλλου. Και ποιου; Μήπως δεν είναι παιδί ήρωα αλλά Ισραηλινού; Η απάντηση αποτελεί και την έναρξη ενός φιλοσοφικού και πολιτικού διαλόγου.

Η ιστορία αυτή είναι το περιεχόμενο της ταινίας «Αμιρά», της οποίας ο δημιουργός θέλει να δείξει τη λεπτή κλωστή που γίνεται σύνορο και χωρίζει τους λαούς, με τραγικό αποτέλεσμα. Μια 17χρόνη κοπέλα, ενώ παραμένει το ίδιο άτομο, με την ίδια προσωπικότητα, βρίσκεται από τη μια μέρα στην άλλη –στα μάτια των άλλων- σε άλλο χαράκωμα. Κι η ίδια αιωρείται. Θα μπορούσε να είναι Ισραηλινή, όπως θα μπορούσε να είναι και Παλαιστίνια. Πριν ακόμα γεννηθεί, η μοίρα της έχει καθοριστεί σε ένα συγκεκριμένο πλαίσιο, βασισμένο σε ένα τυχαίο γεγονός που θα μπορούσε να είναι και ψέμα. Έχει καθοριστεί ποιους πρέπει να αγαπά και ποιους να μισεί. Κι όλα γίνονται θρύψαλα.

Μια άλλη ταινία, με τίτλο «Βαλς με τον Μπασίρ» αφηγείται την ιστορία ενός άντρα που βλέπει κάθε βράδυ το ίδιο όνειρο: Το κυνηγάνε 26 σκυλιά. Ένας φίλος, του υποδεικνύει πως έχει να κάνει με τις εμπειρίες που είχαν από κοινού στο στρατό. Ο ίδιος όμως δεν έχει καμία ανάμνηση από την περίοδο εκείνη, από ένα πόλεμο που έλαβε μέρος και που έχει σβήσει από το μυαλό. Αρχίζει να ψάχνει μέσα από αφηγήσεις άλλων χωρίς να είναι διακριτό πότε οι αφηγήσεις αυτές είναι αληθινές ή φανταστικές. Ο σκηνοθέτης Άρι Φόλμαν, παραδέχεται πως το σενάριο βασίστηκε σε δική του ιστορία. «Πέρασα τεράστια ψυχολογική κρίση κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων. Ανακάλυψα πολλά βαριά πράγματα ψάχνοντας το παρελθόν μου. Ίσως να είχα ανάγκη να το κάνω για τα παιδιά μου. Όταν μεγαλώσουν και δουν την ταινία, ίσως τους βοηθήσει να πάρουν τη σωστή απόφαση, που είναι να μην πάρουν μέρος σε κανέναν πόλεμο, όποιος κι αν είναι αυτός», λέει ο Ισραηλινός σκηνοθέτης. Οι άνθρωποι όμως δεν έχουν πάντα επιλογή. Κι ενώ βλέπουμε ότι και από τις δύο πλευρές υπάρχουν άνθρωποι που είναι έτοιμοι να ζήσουν μαζί, όλα γίνονται θρύψαλα.   

Πηγή: https://www.philenews.com/apopsis/arthra-apo-f/article/1395269/pera-apo-to-misos/

 

194,507 ρίζες τερατσιών και 249,596 ρίζες ελιών είχε η Κερύνεια…

 

Άννα Μαραγκού

1 Οκτωβρίου 2023

Φυλλομέτρησα αυτές τις μέρες ένα πολύτιμο έργο πατρίδας που φέρει τον τιμητικό και απλοϊκό τίτλο: «Ο Κόσμος, τα Σπίτια, και η Γη της Κύπρου 1881-1973», έκδοση του 2022.

Η τιτάνια αυτή μελέτη ανήκει στον κύριο Λουκά Παρτασίδη γέννημα και θρέμμα Κάτω Δικώμου, κάτοικου της οδού Παναγίας 10 στον Τράχωνα από το 1951 μέχρι το 1973, και από το 1974 κάτοικος Έγκωμης, περιχώρου της κραταιάς και χιλιόχρονης πρωτεύουσας. Δυο φορές πρόσφυγας, αναπνέει και εκείνος με την ελπίδα που έχουμε σχεδόν όλοι στο βάθος της ψυχής μας, τούτο το κακό που ζήσαμε και ζούμε να τελειώσει σύντομα. 

Για τους περισσότερους Κύπριους του σήμερα τούτες οι τρεις λέξεις, «ο Κόσμος, το Σπίτι, η Γη», είναι ασήμαντες άνευ ουσίας και περιεχομένου. Με αυτές ασχολούνται κυρίως ρομαντικοί ποιητές και ηλικιωμένοι πεζογράφοι, σαλταρισμένοι γλύπτες, φωτογράφοι, και ζωγράφοι και ολίγοι αιθεροβάμονες πολίτες, πλην όμως όχι οπλίτες, όπως επισημαίνει ο Ζουράρις.

Τι έγινε ο κόσμος μας; Αρκεί να ακούσετε ειδήσεις ή να δείτε ένα σαββατιάτικο βραδάκι τις εκπομπές του κρατικού μας καναλιού. Τα τρία γράμματα που μας ταλανίζουν τις τελευταίες μέρες θέλουν ανατροπές και εκτροπές για να γίνουν πραγματικά η ζώσα ιστορία μας! Που πήγαν οι αρετές που κάποια στιγμή εντυπωσίαζαν; Πόσο αγρίεψαν όλα! Ποιος κλέβει ένα εθνογραφικό μουσείο; Ποιος πετάει έπιπλα και αδέσποτα σε δάση και κοιλάδες, αλλά φυλάει αρκούδες σε υποστατικό πόλης; Πόσο εξωφρενικές διαστάσεις πήραν τα σπίτια, οι δρόμοι [σκέφτομαι την πανέμορφη κοιλάδα ανάμεσα Πάφο και Πόλη Χρυσοχούς], πόσες  μαρίνες μια σταλιά τόπος που δεν έχει ναυτικό τουρισμό; Πόση καταστροφή γης και ακατονόμαστες πλατείες δήθεν της Ελευθερίας!

Αλήθεια, μπορεί ένα νιόπαντρο ζευγάρι ν’ αποκτήσει σπίτι το 2023; Και εκείνα τα σπίτια τα παλιά με τα παράθυρα που χάσκουν; Και εκείνες οι ζωές που τα έκτισαν με κόπο, σήμερα πεταξούμενες σε συνοικισμούς με σκουριασμένους τενεκέδες με φούλια για αυλή, αυτοί που αυλή τους ήταν η απεραντοσύνη του πελάγου! Γιατί τότε ένα σπίτι για να λογάται σπίτι είχε φούλια, γιασεμιά, δάλιες και χρυσάνθεμα στα ξωπόρτια.

Και η γη της Κύπρου, της χαρουπιάς και της ελιάς; Τα περβόλια, οι αγροί, οι καφκάλες, τα λαούμια, οι πεδιάδες, τα κεφαλόβρυσα, οι ποταμοί; Τι απέγινε η γη της Κύπρου, ποιος την καταράστηκε για να είναι αόρατη και άκληρη; 

Ο πρόσφυγας Λουκάς Παρτασίδης από το Δίκωμο της Κερύνειας δεν τα πήρε από το κράτος, ουδείς γύρισε να τον στηρίξει σε τούτο τον μισό αιώνα, δεν είχε προφανώς κουμπάρους με όνομα και αξίωμα κομματικό, και για να κατευνάσει τον πόνο και την απελπισία του, αλλά κυρίως για ν’ αφήσει γραμμένα τα αριθμητικά δεδομένα του τόπου που δε σηκώνουν αμφισβήτηση ή και αλλοίωση, εδώ και τέσσερα χρόνια αντέγραψε με το χέρι (γιατί δεν υπάρχουν σε ηλεκτρονική μορφή) 50,000 αριθμούς από τα αρχεία του κράτους. Κατάγραψε τον πληθυσμό, τα σπίτια, τη γη και τις χρήσεις της για όλα τα χωριά και τις πόλεις της Κύπρου, τα αγροκτήματα και τα μοναστήρια για την περίοδο 1881-1973. 

Δεν έβαλε κάποια προσωπικότητα, ως είθισται, να προλογίσει το βιβλίο του. Υπάρχει στην αρχή μια σελίδα κενή για να γράψει το δικό του κείμενο όταν και εφ’ όσον βρεθεί ο τελευταίος αγνοούμενος.

Πρόκειται για ατέλειωτους καταλόγους με αριθμούς για κάθε πόλη και χωριό όλου του νησιού και τους κατοίκους τους, μπλε για ΕΚ κόκκινο για ΤΚ, πόσα σπίτια ήταν κατοικημένα, πόσα ακατοίκητα και κυρίως, τη χρήση της γης. Πόσες σκάλες για αμπέλια, πόσες για γεωργία, πόσα περβόλια, ποια στους ΕΚ ποια στους ΤΚ. Πόσες ρίζες ελιές, πόσες τερατσιές και άλλα δέντρα και σε ποιους ανήκαν…

Σημασία δεν έχει πόσες ρίζες από τερατσιές και ελιές είχε η Κερύνεια ή η Λύση ή η Τυλληρία πριν τον πόλεμο του 1974. Φτάνει που έχουν καταγραφεί και περνούν σε ένα άλλο σημαντικό κεφάλαιο που λέγεται ιστορία. Ο μελλοντικός ερευνητής θα βρει εκείνους τους καθοριστικούς αριθμούς που θα κατευθύνουν τη μελέτη του και θα φωτίσουν και άλλους τομείς, σίγουρα την οικονομία και την ευημερία, τη γεωργία, τις καλλιέργειες, τις οικοδομές και τόσα άλλα που ένας απλός αριθμός εμπεριέχει. Ένα πολύτιμο αρχείο και αναγκαίο εγχειρίδιο εργασίας για οποιονδήποτε ασχολείται με την ιστορία του τόπου. 

Απαραίτητο εγχειρίδιο εργασίας και προσκέφαλο για όλους που λαμβάνουν αποφάσεις, όλες τις κυβερνήσεις, όλους τους πολιτικούς που εδώ και 50 χρόνια παίζουν το Κυπριακό στο χρηματιστήριο των αξιών του κέρδους. Για όλους που μας έφεραν εδώ, που συμμάχησαν με τον μακροχρόνιο, τα κενά συνθήματα, την αποξένωση των ΤΚ, και κυρίως για αυτούς που πλούτισαν ποικιλοτρόπως και ξεδιάντροπα με τον πόνο και τα βάσανα όλων των προσφύγων. 

Σήμερα, από τον Άγιο Ιλαρίωνα το μάτι βλέπει την απάνθρωπα βιασμένη Κερύνεια να ξεκινά από τη Βασίλεια και τον Βαβυλά και να καταλήγει στην Ακανθού! Όμοια συμπεριφορά στην Πάφο του χτες και στην Πάφο του σήμερα, στη Λεμεσό χτες και στη Λεμεσό του σήμερα. Δεν θα μιλήσω για την Αγία Νάπα του Σεφέρη, το μοναστήρι, τα μακρυνάρκα του Παραλιμνιού, το νησί του Λάντου, τον ποταμό του Λιοπετριού… για όσους θυμούνται. Αυτά ήταν ο Κόσμος, τα Σπίτια και η Γη της Κύπρου.

Ευχαριστούμε κύριε Παρτασίδη.

Ελεύθερα, 1.10.2023

Πηγή:    https://www.philenews.com/apopsis/arthra-apo-f/article/1390345/194507-rizes-teratsion-ke-249596-rizes-elion-iche-i-kerinia/

Αζέροι «πρόσκοποι» και Αρμένιοι «εκδρομείς»

 

Κώστας Βενιζέλος

3 Οκτωβρίου 2023

Στη ζυγαριά της γεωπολιτικής οι Αρμένιοι έχουν προ πολλού περιληφθεί στις παράπλευρες απώλειες. Όπως και οι Κύπριοι, οι Κούρδοι, οι Παλαιστίνιοι.

Προ ημερών το Αζερμπαϊτζάν με μια επιχείρηση-εξπρές, «καθάρισε» το Ναγκόρνο Καραμπάχ.  Μετά τις επιθέσεις του στρατού του Αζερμπαϊτζάν στο Καραμπάχ ο σχεδιασμός μπήκε σε εφαρμογή με την «άμεση πράξη εθνοκάθαρσης και στέρησης των ανθρώπων από την πατρίδα τους», όπως καταγγέλλουν οι Αρμένιοι . Την εκδίωξη του αρμενικού πληθυσμού, το Μπακού την έχει χαρακτηρίσει «προσωπική και ατομική τους απόφαση και δεν έχει καμία σχέση με αναγκαστική μετεγκατάσταση».

Όταν ολόκληρος ο πληθυσμός φεύγει, δύσκολα μπορεί να πείσει κανείς ότι το κάνουν εθελοντικά και με τη βούληση τους. Δεν νοιώθουν ασφαλείς, κινδυνεύουν και προσφυγοποιούνται. Άλλωστε οι νεκροί και οι καταστροφές επιβεβαιώνουν πως οι Αζέροι δεν είναι «πρόσκοποι» και οι Αρμένιοι δεν αποφάσισαν μαζικά να… πάνε εκδρομή. Παρακολουθώντας όλα αυτά, η λεγόμενη διεθνής κοινότητα, με τον γνωστό κυνισμό της, μπήκε σε «διαδικασία» σιωπής. Νωχελικές αντιδράσεις και ανούσιες αναφορές. Μέχρι εκεί. Δεν είναι Ουκρανία η Αρμενία. Όπως δεν είναι ούτε η Κύπρος!

Σε αυτό το σκηνικό δεν μπορούσε, ασφαλώς, να απουσιάζει ο Ερντογάν. «Χορηγός» και στενός συνεργάτης του Αζέρου ομολόγου του, ήταν εκεί και στα επινίκια. Ο τουρκικός επεκτατισμός περνά μέσα από το Αζερμπαϊτζάν, το οποίο ανήκει στον «τουρκικό κόσμο». Η Άγκυρα το θεωρεί Πύλη για τους ευρύτερους σχεδιασμούς της.

Ο Τούρκος Πρόεδρος, λίγες μέρες μετά την επιχείρηση-εξπρές του Μπακού στο Καραμπάχ, συναντήθηκε με τον Ιλχάμ Αλίεφ, στο Ναχιτσεβάν.  Ο Ερντογάν είχε παραστεί στην τελετή θεμελίωσης του αγωγού φυσικού αερίου Igdir- Ναχιτσεβάν, ο οποίος θα μεταφέρει φυσικό αέριο στο Ναχιτσεβάν από την τουρκική μεθοριακή επαρχία Igdir. Πρόκειται για ένα έργο, το οποίο τον ενδιαφέρει και αφορά την κατοχική Τουρκία. Από το Ναχιτσεβάν ο Ταγίπ έκανε διθυραμβικές δηλώσεις για την «επιτυχία» του Αλίεφ.

Τι έχουμε παρακολουθήσει με τις εξελίξεις στο Καραμπάχ; Ένας πόλεμος,  μικρής διάρκειας και αποτελεσματικός για τους επιτιθέμενους, απασχολεί, τελικώς, μόνο τα θύματα και τους επηρεαζόμενους. Όταν ο επιτιθέμενος έχει φυσικό αέριο, είναι φίλος του Ερντογάν, οι αντιδράσεις γίνονται για «την τιμή των όπλων» και μόνο!

Σύμφωνα με τον Ζήνωνα Σιερεπεκλή ( άρθρο, «Φιλελεύθερος», 1.10.2023), «τα γεγονότα στην Αρμενία επιβεβαιώνουν για πολλοστή φορά τέσσερεις τουλάχιστον βασικές αλήθειες που μας αφορούν.

Πρώτον,όποιος χάνει τον πόλεμο δεν χάνει μονάχα έδαφος, χάνει και την ζωή. Στο Ναγκόρνο, σε είκοσι το πολύ χρόνια, δεν θα υπάρχει χριστιανός Αρμένιος (όπως δεν έμεινε Ελληνοκύπριος στα κατεχόμενα). Κουβαλητοί οι τουρκαζέροι θα αλλοιώσουν  την πληθυσμιακή αναλογία.

Δεύτερον, χωρίς ισχύ στρατιωτική και χωρίς πολιτική βούληση και αυτοπεποίθηση θα υποχρεωθείς αργά ή γρήγορα να παραδώσεις στον εχθρό και γην και ύδωρ.

Τρίτον, όποιος επιλέγει πολιτική κατευνασμού στο τέλος βγαίνει χαμένος.

Τέταρτον, όποιος παίζει καιροσκοπικά με τις συμμαχίες τον τρώνε οι λύκοι…»

Είναι σαφές πως Άγκυρα και Μπακού κινούνται στη λογική των «μεγάλων οραμάτων» της κατοχικής Τουρκίας. Άλλωστε, κάνουν λόγο για «δυο κράτη, ένα έθνος» ενώ ακούγεται πλέον και το «ένα έθνος, δυο κράτη, ένας στρατός». Είναι γνωστό ότι η τουρκική αμυντική βιομηχανία τροφοδοτεί τον στρατό του Αζερμπαϊτζάν. Η κατοχική Τουρκία δεν βλέπει, ωστόσο, μόνο ως πελάτη το Αζερμπαϊτζάν και «αδελφό λαό», αλλά πρωτίστως γεωπολιτικά. Το χρειάζεται για την πρόσβαση του στο Νότιο Καύκασο και την Κεντρική Ασία. Η Τουρκία «απλώνεται» στην ευρύτερη περιοχή υλοποιώντας ένα στρατηγικό επεκτατικό σχεδιασμό, που στοχεύει να την καταστήσει σε περιφερειακή δύναμη. Με τον Ερντογάν ισχύει η πρακτική «τρώγοντας ανοίγει η όρεξη». Οι διάφοροι ισχυροί παίκτες είτε δήθεν δεν το αντιλαμβάνονται είτε κλείνουν τα μάτια, αυτό που θα καταφέρουν είναι να εκτρέψουν ένα τέρας. Αργά ή γρήγορα θα βρεθεί ενώπιον τους και θα δουν στην πράξη τι σημαίνει αυτό.

Πηγή:   https://www.philenews.com/apopsis/arthra-apo-f/article/1390999/azeri-proskopi-ke-armenii-ekdromis/

Το κυπριακό σχολείο είναι βίαιο

 ΚΑΤΑΪΔΡΩΜΕΝΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Δημοσιεύθηκε 2.10.2023

500-600 μαθητές είναι πολύ δύσκολο να ελεγχθούν. Ούτε ο Ιησούς Χριστός δεν τα καταφέρνει. Στα διαλείμματα οι καθηγητές υποφέρουν. Οι διευθύντριες στέλνουν επιστολές τη μια μετά την άλλη στους διάφορους φορείς ζητώντας παρεμβάσεις, ζητώντας βοήθεια. Ειδικά στα γυμνάσια τα υποχρεωτικά το πρόβλημα είναι ακόμα μεγαλύτερο.

Οι τιμωρίες είναι ελάχιστες και πάντα θα σκοντάψουν στις διαμαρτυρίες των γονιών που η μεγάλη τους πλειοψηφία θεωρεί πως γέννησε μικρούς Αϊνστάιν. Οι βοηθοί διευθυντές αποφεύγουν λοιπόν τις τιμωρίες για να έχουν το κεφάλι τους ήσυχο.

Όλη αυτή η ησυχία είναι η επιφάνεια. Στις τάξεις πολλές δασκάλες υποφέρουν, δάσκαλοι φωνάζουν αλλά λύση καμιά.

Το υπουργείο κάνει μάλλον ό,τι μπορεί. Αυτό πιστεύει τουλάχιστον το ίδιο και ακριβώς επειδή το πιστεύει είναι πολύ δύσκολο να δει την άλλη πλευρά. Υπάρχουν λόγοι γι’ αυτό αλλά δεν είναι επί του παρόντος. Ταυτόχρονα δυσκολεύει τη δουλειά των σχολείων με τις ατέλειωτες εγκυκλίους που στέλνει και αφορούν το οτιδήποτε. Για τη μέρα της Ευρώπης, των δέντρων, της μάνας και της γιαγιάς, του ΟΗΕ της Cyta και του Αρχιεπισκόπου, διαγωνισμοί για τα πάντα, ποιήματα για το Ριζοκάρπασο, ζωγραφιές για τα Λύμπια, μουσικές για τον Άγιο Ιωάννη τον Ρώσο, όλα αυτά αποτελούν μια παράλληλη και ξεχωριστή φαντασίωση αγνώστου προέλευσης χωρίς καμιά χρησιμότητα.

Οι σοβαροί εκπαιδευτικοί είναι βαθιά μέσα τους απελπισμένοι. Κάπου στα μέσα της καριέρας τους αποκτούν αντισώματα και συνηθίζουν τον πόνο που προκαλεί η κυπριακή σχολική λοίμωξη.

Οι μαθητές τώρα που γυρίζουν βίντεο τους καφκάδες τους (για να είμαστε και πάντα επίκαιροι δήθεν), δεν κάνουν και τίποτε πρωτότυπο. Το τηλέφωνο το έχουν πάντα μαζί τους και το χρησιμοποιούν κάθε ώρα και στιγμή. Εννοείται πως θα γελούν με τα τριχομαλίσματα των συμμαθητριών τους και τις μπουνιές των συμμαθητών τους. Και μετά θα βγαίνει ο καθένας να δηλώνει δήθεν έκπληκτος. Καμιά έκπληξη για έναν δάσκαλο. Οι εκπαιδευτικοί από την άλλη εννοείται πως έχουν μεγάλη ευθύνη διότι κρύβουν τα προβλήματα κάτω απ το χαλί. Αυτό ονομάζεται φόβος και ο φόβος υπάρχει επειδή ξέρουν πως ποτέ δεν θα βρουν το δίκιο τους αν γίνουν λιγάκι σκληροί όπου και όταν πρέπει. Κάποια άλλη μερίδα εκπαιδευτικών που διδάσκει στα καλά λύκεια του νησιού αυτά με το όνομα που λένε, αυτοί δεν θα πάρουν θέση ποτέ. Ζουν τη νιρβάνα των επιτυχιών των 10 μαθητών τους. Αυτό τους αρκεί. Έχουν και τη βοήθεια των φροντιστηρίων που όλη η τρίτη λυκείου αγκομαχά μαζί με τις οικογένειές τους σωματικά και οικονομικά κάθε απόγευμα για να περάσουν τις εξετάσεις. Το καράβι της κυπριακής εκπαίδευσης απ' όπου και αν το πιάσεις μπάζει νερά. Τα σωσίβια είναι ελάχιστα και το μέλλον των ναυαγών μαθητών που τους έλαχε αυτό το επίπεδο πραγματικά άγνωστο.

Πηγή:   https://politis.com.cy/apopseis/690229/to-kypriako-scholeio-einai-viaio