Η δημοσιογραφία ενάντια στον σκοταδισμό

 

Μάριος Δημητρίου

19 Μαΐου 2024

Η ισχυρή και ελεύθερη βούληση δύο Τουρκοκυπρίων γυναικών δημοσιογράφων που τιμούν με τη δουλειά τους τη  δημοσιογραφία και τη δημοκρατία, αναδύθηκε από την ημερίδα με θέμα «1974: Πτυχές του τότε, προεκτάσεις του σήμερα», που συνδιοργάνωσαν το Σάββατο 11 Μαϊου 2024, το Τμήμα Τουρκικών και Μεσανατολικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Κύπρου και ο Κλάδος Τουρκικών Θεμάτων του Γραφείου Τύπου και Πληροφοριών (ΓΤΠ).

Τόσο η Aysu Basri Akter, όσο και η Aysemden Akin, πληρώνουν βαρύ τίμημα και έχουν στοχοποιηθεί από το σύστημα καταπίεσης, επιμένοντας να γράφουν και να μιλούν ενάντια στη στρατοκρατία και τον θρησκευτικό σκοταδισμό, όχι εκ του μακρόθεν και εκ του ασφαλούς, αλλά ζώντας μέσα στη στρατοκρατία και μέσα στον θρησκευτικό σκοταδισμό. Η Aysemden Akin διώκεται δικαστικά, τόσο στην Τουρκία, όσο και στα κατεχόμενα, λόγω των ρεπορτάζ και των άρθρων της ενάντια στις παρεμβάσεις της τουρκικής κυβέρνησης στην τουρκοκυπριακή κοινότητα, ενώ η Aysu Basri Akter είναι  από τον Ιούλιο 2022, «ανεπιθύμητο πρόσωπο» στην Τουρκία, αφού η κυβέρνηση Erdogan, της απαγορεύει την είσοδο στη χώρα, γιατί τη θεωρεί…«απειλή για την εθνική της ασφάλεια»! Όπως, μού ανέφερε ο επίκουρος καθηγητής στο Τμήμα Τουρκικών και Μεσανατολικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Κύπρου, Νίκος Μούδουρος, η Aysu Akter  «καθιερώθηκε ως μια από τις πιο ολοκληρωμένες φωνές στην ερευνητική δημοσιογραφία, αλλά και για την κριτική αντιμετώπιση του εθνικισμού στις δύο κοινότητες της Κύπρου και στην Τουρκία. Τα ίδια ισχύουν, πρόσθεσε, και για την Aysemden Akin, η οποία επικεντρώνεται ιδιαίτερα στην αποκάλυψη των παρεμβάσεων της Τουρκίας στην καθημερινή ζωή των Τουρκοκυπρίων».

Μιλώντας στην ημερίδα, η  Aysu Basri Akter τόνισε ότι αυτές οι παρεμβάσεις και πιέσεις, «αποδυναμώνουν την τουρκοκυπριακή παρουσία στο νησί, αλλά απειλούν και την ελληνοκυπριακή παρουσία και εμπεριέχουν τον κίνδυνο να μείνουν οι Ελληνοκύπριοι μόνοι τους απέναντι στην Τουρκία». Κατέληξε με την προτροπή για χάραξη «μιας νέας πολιτικής συνεργασίας Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων». Θα συμπλήρωνα ότι αν δεν αναλάβουν τις ευθύνες τους οι πολιτικοί, ένθεν και ένθεν του συρματοπλέγματος και αν πρωταρχικά, δεν αναγνωρίσουν δημόσια τον πόνο της άλλης πλευράς, δεν θα ευοδωθεί καμιά προσπάθεια ουσιαστικής συμφιλίωσης και αποκατάστασης αμοιβαίας εμπιστοσύνης.

Πηγή:    https://www.philenews.com/apopsis/arthra-apo-f/article/1470321/i-dimosiografia-enantia-ston-skotadismo/

Γάζα, μεροληψία και ορθολογική κριτική

 

ΤΟΥ ΧΑΡΙΔΗΜΟΥ Κ. ΤΣΟΥΚΑ*

Σε κάθε ανταγωνιστική διαδικασία - στην αγορά, στην πολιτική, στη σφαίρα των ιδεών -, η ποιότητα του ανταγωνισμού ανεβαίνει όταν, στην προσπάθεια για κατίσχυση, οι συμμετέχοντες μεριμνούν για την τήρηση του πλαισίου που ρυθμίζει τον  ανταγωνισμό. Η εταιρία που δωροδοκεί κινείται εκτός των ορθολογικών κανόνων του οικονομικού παιγνίου. Ο πολιτικός που χυδαιολογεί παραβιάζει το πλαίσιο της έλλογης πολιτικής αντιπαράθεσης. Ο διανοούμενος που μεροληπτεί (ανεπίγνωστα ή όχι), απέχει από την ορθολογική κριτική. Σε ένα ορθολογικό παίγνιο, γινόμαστε καλύτεροι παίκτες όσο πιο απαιτητικό είναι το παίγνιο. 

Ας μείνουμε στη σφαίρα των ιδεών. Στη φιλελεύθερη δημοκρατία είναι απολύτως εύλογο να εκφράζονται  διαφορετικές απόψεις. Στο παίγνιο της έλλογης πειθούς, η δημόσια σφαίρα ενδυναμώνεται όταν οι συμμετέχοντες ακολουθούν κανόνες ορθολογικής κριτικής: αναζητούν γεγονότα· αντιπαραθέτουν τα γεγονότα με τις απόψεις τους· αποφεύγουν λογικές πλάνες· διαλέγονται με την αντίθετη άποψη στην καλύτερή της εκδοχή («η αρχή της επιείκειας»). Στο μέτρο που τα κάνουν αυτά, το πιθανότερο είναι ότι θα προσθέσουν αποχρώσεις στις απόψεις τους. Η ποιότητα του προβληματισμού ανεβαίνει.

Ας γίνω πιο συγκεκριμένος. Θα το θέσω όσο πιο ουδέτερα μπορώ: οι παγκόσμιες φοιτητικές διαμαρτυρίες κατά της κυβέρνησης του Ισραήλ για τις καταστροφικές συνέπειες των πολεμικών επιχειρήσεων του Ισραηλινού στρατού στη Γάζα συχνά επικρίνονται ή χλευάζονται από φιλοϊσραηλινούς αρθρογράφους. Μερικές επικρίσεις είναι άξιες συζητήσεως. Ένα πανεπιστήμιο λ.χ. έχει υποχρέωση να διασφαλίζει όχι μόνο την ελευθερία του λόγου αλλά και την ασφάλεια των φοιτητών του. Πώς αντιμετωπίζει τη σύγκρουση αντικρουόμενων αξιών;

Άλλες επικρίσεις είναι μεροληπτικές. Αν μας ενδιαφέρει η προαγωγή της ορθολογικής σκέψης, η μεροληψία – μια μορφή γνωσιακού σφάλματος - πρέπει να εντοπίζεται προκειμένου να περιορίζεται. Έτσι μειώνουμε τα σφάλματα και, συνεπώς, προσεγγίζουμε την αλήθεια. «Ο ορθολογισμός», γράφει ο Καρλ Πόππερ, «είναι μια στάση ετοιμότητας να ακούς κριτικά επιχειρήματα και να μαθαίνεις από την εμπειρία». Ιδού δύο δείγματα μεροληψίας.

Οι διαμαρτυρόμενοι φοιτητές ενίοτε απαξιώνονται ως «ασήμαντες μειοψηφίες» (Σάκης Μουμτζής, 8/5/24, «Καθημερινή»), οι οποίες «δεν αποτελούν καν το 1% του συνόλου [των φοιτητών στις ΗΠΑ]» (Αθηνά Κακούρη, επιστολή, ο.π.). Ας το δεχθούμε. Υπολαμβάνεται ότι η άποψη των διαμαρτυρομένων είναι εσφαλμένη ή άνευ αξίας επειδή δεν την ασπάζεται η σιωπηρή πλειονότητα.

Ο Τζον Στιούαρτ Μιλ έδειξε υπέροχα ότι «η κρατούσα γνώμη» δεν είναι απαραίτητα ορθή. Αν υποθέσουμε ότι η κρατούσα γνώμη είναι αναγκαστικά ορθή, είναι σαν να δεχόμαστε το αλάθητό της – όπερ ανεπίτρεπτο. Επιπλέον, μια εσφαλμένη μειοψηφούσα άποψη ενδέχεται να περιέχει ψήγματα αλήθειας, τα οποία θα αποκαλυφθούν με την έλλογη αντιπαράθεση. Ακόμα κι αν η κρατούσα γνώμη είναι ορθή, λέει ο Μιλ, αν δεν υποστεί τη βάσανο της κριτικής εξέτασης, θα εκπέσει σε προκατάληψη και δόγμα, με δυσμενείς επιπτώσεις στον ανθρώπινο χαρακτήρα.

Οι αριθμοί, λοιπόν, δεν μετράνε όταν κρίνουμε απόψεις. Όσοι διαφωνούν με τους διαμαρτυρόμενους φοιτητές θα πρέπει να αντιπαρατεθούν ελλόγως στο περιεχόμενο της διαμαρτυρίας τους. Ποιο είναι αυτό; Συνοψίζεται, κυρίως, στο σύνθημα: «Σταματήστε τη γενοκτονία».

Διαπράττονται γενοκτονικού χαρακτήρα πράξεις ή εγκλήματα πολέμου στη Γάζα; Για να σχηματίσει έγκυρη γνώμη, ο ορθολογικός πολίτης εμπιστεύεται, κατ’ αρχήν, τις γνωματεύσεις σεβαστών διεθνών οργανισμών. Ιδού μερικές.

Το Διεθνές Δικαστήριο αποφάνθηκε προσωρινά ότι τα δικαιώματα των Παλαιστινίων της Γάζας να μην υφίσταται πράξεις γενοκτονίας είναι «εύλογα», με βάση «τα γεγονότα και [τις] περιστάσεις» του πολέμου. Ο Οργανισμός Τροφίμων και Γεωργίας του ΟΗΕ δήλωσε ότι «υπάρχουν συνθήκες που μοιάζουν με λιμό στη Γάζα». Ο ύπατος εκπρόσωπος της ΕΕ για θέματα εξωτερικής πολιτικής Τζόζεπ Μπορέλ παρατήρησε ότι «η πείνα χρησιμοποιείται σαν πολεμικό όπλο· το Ισραήλ προκαλεί λιμό». Η καταστροφή στη Γάζα είναι ανυπολόγιστη: πάνω από το 50% των κτηρίων (BBC, 30/1/24), το 70% των σχολείων (στοιχεία UNICEF) και 5 νοσοκομεία (France 24, 7/5/24) έχουν καταστραφεί. «Δεν υπάρχει προστασία των αμάχων στη Γάζα», δήλωσε ο διευθυντής συντονισμού του Γραφείου Ανθρωπιστικών Υποθέσεων του ΟΗΕ Ράμες Ρατζάνσιγκχαμ. «Τα παιδιά και οι οικογένειες στη Γάζα συνεχίζουν να σκοτώνονται», επεσήμανε η εκτελεστική διευθύντρια της UNICEF Κάθριν Ράσελ. Χρειαζόμαστε κι άλλες έγκυρες διαβεβαιώσεις; Εφόσον γνωρίζουμε, τι κάνουμε; Αυτό το ηθικό ερώτημα θέτουν οι αντιπολεμικές διαμαρτυρίες.

Τέλος, οι διαμαρτυρόμενοι φοιτητές ενίοτε εκλαμβάνονται ως ενθουσιώδεις υποστηρικτές της Χαμάς. Χαρακτηρίζονται ακόμα και «ανήθικοι» διότι στο Κολούμπια και το Χάρβαρντ φέρεται να οργανώθηκαν «εκδηλώσεις θριάμβου» και «πανηγύρι» (Σάκης Μουμτζής, «Καθημερινή», 30/4/24), αμέσως μετά την τρομοκρατική επίθεση της Χαμάς στις 7/10/23. Αν αυτό αληθεύει, είναι φρικτό. Αληθεύει;

Για να βεβαιωθώ ότι δεν με απατά η μνήμη μου, προσέφυγα στην τεκμηριακή βοήθεια (fact-checking) της τεχνητής νοημοσύνης. Ρώτησα το Chat GPT: «μετά τις τρομοκρατικές επιθέσεις της Χαμάς, στις 7/10/23, φοιτητές του Χάρβαρντ και της Κολούμπια πανηγύρισαν ή γιόρτασαν;». Ιδού η απάντηση που έλαβα: «Αν και ορισμένες φοιτητικές ομάδες του Χάρβαρντ και Κολούμπια εξέδωσαν ανακοινώσεις που προκάλεσαν διαμάχη και επικρίθηκαν ότι ήταν αναίσθητες [έναντι των Ισραηλινών θυμάτων], δεν υπήρξαν τεκμηριωμένες περιπτώσεις φοιτητών να πανηγυρίζουν για τις επιθέσεις».

Υπάρχουν κι άλλα δείγματα μεροληψίας. Θα επανέλθω.   

*Καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Κύπρου και Αντεπιστέλλον Μέλος της Κυπριακής Ακαδημίας Επιστημών, Γραμμάτων και Τεχνών. Το βιβλίο του «Leadership as Masterpiece Creation: What Business Leaders Can Learn from the Humanities about Moral Risk-Taking» (με τους C.  Spinosa και M. Hancocks), κυκλοφορεί από το MIT Press.

Πηγή:    https://paideia-news.com/panepistimio-kyproy/2024/05/18/gaza-merolipsia-kai-orthologiki-kritiki/

Το μίσος γεννά μίσος

 

Χρυστάλλα Χατζηδημητρίου

17 Μαΐου 2024

Πώς ένας άνθρωπος που διατείνεται ότι «κάθε φυσιολογικός άνθρωπος απορρίπτει τη βία», ιδρύοντας, μάλιστα, Κίνημα κατά της Βίας, ανασύρει μια μέρα το όπλο του πυροβολώντας τον πρωθυπουργό της χώρας του; Πώς ένας άνθρωπος που διακηρύττει πως πρέπει να ενώσουμε τους ανθρώπους, να διατηρήσουμε την ειρήνη και να αποκαταστήσουμε τη δημοκρατία, προβαίνει σε μια τόσο αντιδημοκρατική πράξη; Τον πυροβόλησε γιατί, όπως λέει, διαφωνούσε με τις απόψεις του. 

«Οι άνθρωποι φαίνεται να τρελαίνονται», φέρεται να δήλωσε σε ένα βίντεο που ανέβασε πριν από οκτώ χρόνια. Κι ίσως τρελάθηκε κι ο ίδιος. Κανείς δεν δικαιούται να σκοτώσει κανέναν, όσο κι αν διαφωνεί με τις απόψεις που εκφράζει ή προωθεί (αν είναι σε θέση να προωθήσει, όπως είναι ένας ηγέτης).

Ο Σλοβάκος πρωθυπουργός, Ρόμπερτ Φίτσο, έπεσε θύμα του μίσους που ο ίδιος καλλιεργούσε ενισχύοντας το κοινωνικό χάσμα και την ακραία πόλωση στη χώρα. Ξεκίνησε από τα αριστερά και βρέθηκε στην άκρα δεξιά. Εκεί που ως δικηγόρος προασπιζόταν τα ανθρώπινα δικαιώματα, ως εκπρόσωπος της χώρας του στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο (από το 1994 έως το 2000), ως πολιτικός χαρακτήριζε διαστροφή την ομοφυλοφιλία, εξέφραζε ακραίες θέσεις κατά των Ρομά αλλά και των Ούγγρων λέγοντας ότι «πρέπει να ισοπεδώσουμε τη Βουδαπέστη με τα τανκς». Μέχρι που στην εξουσία της Ουγγαρίας ανήλθε ο Όρμπαν και ως ομοϊδεάτες έγιναν πρώτοι φίλοι και τα τανκς είναι πλέον πιο χρήσιμα εναντίον της Ουκρανίας. 

Ο Ρόμπερτ Φίτσο είναι στην ηγεσία της Σλοβακίας εδώ και λίγους μήνες για τέταρτη φορά. Είχε αναγκαστεί σε παραίτηση το 2018 μετά από τη δολοφονία δημοσιογράφου και της συντρόφου του, ενώ πολλές φορές κατηγορήθηκε για διαφθορά. Με την πανδημία όμως, ηγούμενος εκδηλώσεων διαμαρτυρίας κατά των μέτρων και των εμβολίων κατάφερε να αποκτήσει ξανά οπαδούς και δύναμη. Αυτές οι διαδηλώσεις έγιναν όλο και πιο άναρχες και βίαιες με τον Φίτσο να ξεσηκώνει τα θυμωμένα πλήθη. Στους έξι μήνες που βρίσκεται στην εξουσία κατάργησε την Ειδική Εισαγγελία, η οποία είχε δημιουργηθεί πριν από 20 χρόνια για τη διερεύνηση σοβαρών εγκλημάτων (μεταξύ των οποίων και του δημοσιογράφου, η δολοφονία του οποίου οδήγησε στον τερματισμό της προηγούμενης θητείας του). Άλλο «επίτευγμα» του είναι το κλείσιμο (τον Ιούνιο) του εθνικού ραδιοτηλεοπτικού σταθμού «γιατί επικρίνει την κυβερνητική πολιτική».

Κανείς δεν μπορεί να χαίρεται για την απόπειρα κατά της ζωής ενός ανθρώπου και δη πρωθυπουργού. Μόνο να ανησυχεί μπορεί. Λαϊκιστές ηγέτες εκμεταλλευόμενοι τα σημεία των καιρών υποθάλπουν το μίσος που διχάζει τις κοινωνίες. Και πολίτες, εμποτισμένοι από το μίσος, αρπάζουν τα όπλα. Χρειάζεται να βρούμε ξανά το βηματισμό μας στη Δημοκρατία.

Πηγή:     https://www.philenews.com/apopsis/arthra-apo-f/article/1469753/to-misos-genna-misos/

«Παράδεισος» για τους επενδυτές, κόλαση για τα λαϊκά νοικοκυριά

 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΟΟΣΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Πηγή: Eurokinissi

Σαν έναν ...παράδεισο για τις επενδύσεις παρουσιάζει ο ΟΟΣΑ την Ελλάδα, αφού, σύμφωνα με την έκθεση που δημοσιοποίησε, προκύπτει ότι οι Αμεσες Ξένες Επενδύσεις (ΑΞΕ) στη χώρα μας σημείωσαν μεγάλη αύξηση την τελευταία τριετία σε σχέση με την αμέσως προηγούμενη περίοδο, οπότε και η οικονομία κινούνταν στα «απόνερα» της καπιταλιστικής κρίσης.

Συγκεκριμένα, από 4,15 δισ. δολάρια που ανήλθαν κατά μέσο όρο την τριετία 2017 - 2019, οι ΑΞΕ στην Ελλάδα έφτασαν στα 6,7 δισ. δολάρια την τριετία 2021 - 2023, σημειώνοντας αύξηση 62%. Το 2021, οι ΑΞΕ έφτασαν στα 6,3 δισ. δολάρια, για να ανέβουν στο ιστορικά υψηλό επίπεδο των 8,4 δισ. το 2022. Πέρυσι, υποχώρησαν στα 5,4 δισ. δολάρια.

Σύμφωνα με τον ΟΟΣΑ, οι ΑΞΕ αφορούν στην απόκτηση μετοχικού κεφαλαίου, συχνά μέσω εξαγορών και συγχωνεύσεων ή δημιουργίας νέων παραγωγικών μονάδων, στην επανεπένδυση κερδών και στον ενδοεπιχειρηματικό δανεισμό. Το συνολικό απόθεμα των ΑΞΕ στην Ελλάδα αυξήθηκε το 2022 φτάνοντας στα 50,8 δισ. δολάρια ή στο 23,2% του ΑΕΠ.

Θεαματική ήταν και η αύξηση των άμεσων επενδύσεων από ελληνικές επιχειρήσεις στο εξωτερικό. Από μόλις 429 εκατ. δολάρια κατά μέσο όρο την περίοδο 2017 - 2019 εκτινάχθηκαν στα 2,8 δισ. την τριετία 2021 - 2023. Μάλιστα, συνέχισαν να αυξάνονται και το 2023, φθάνοντας σχεδόν στα 4 δισ. δολάρια. Το συνολικό απόθεμα των επενδύσεων από ελληνικές επιχειρήσεις στο εξωτερικό (FDI Outward Position) ανερχόταν το 2022 στα 16,7 δισ. δολάρια ή στο 7,7% του ΑΕΠ.

Και ενώ οι επενδυτές κάνουν πάρτι, τα λαϊκά νοικοκυριά σφαδάζουν από την ακρίβεια, τους χαμηλούς μισθούς και τη φοροαφαίμαξη, που αποτελούν άλλωστε «όρο» για το «κόκκινο χαλί» που στρώνεται στους «επενδυτές».

Είναι χαρακτηριστικό ότι, σύμφωνα με τα στοιχεία του ΕΦΚΑ για τον Μάη και τον Ιούνη του 2023, οι αποδοχές των μισθωτών είναι μειωμένες κατά 15% σε σχέση με το 2011. Πιο συγκεκριμένα, ο μέσος μεικτός μισθός πλήρους και μερικής απασχόλησης ήταν 1.045 ευρώ, ενώ περίπου 740.000 εργαζόμενοι με μερική απασχόληση αμείβονταν με μόλις 464 ευρώ μεικτά! Αποκαλυπτική για τη διάλυση των εργασιακών σχέσεων είναι η μερική απασχόληση, που αυξήθηκε κατά 131% από το 2011. Σε σχέση με εκείνη τη χρονιά (μετά ξεκίνησαν οι μνημονιακές περικοπές και ψηφίστηκε ο νόμος Βρούτση - Αχτσιόγλου), ο μέσος μισθός ειδικά της μερικής απασχόλησης έχει μειωθεί κατά 22,4%! Που σημαίνει ότι χιλιάδες περισσότεροι εργαζόμενοι, κυρίως νέοι, μπαίνουν στην αγορά εργασίας με ακόμα χειρότερους όρους. Αυτή η «κανονικότητα» των άθλιων μισθών καταγράφεται σε περιόδους που η ελληνική οικονομία προβάλλεται περίπου ως «πρότυπο» για τους ρυθμούς ανάκαμψης σε όλη την Ευρώπη, με εύσημα από διεθνείς οίκους αξιολόγησης και τα όργανα της ΕΕ.

Επιπλέον, πάνω από 2,6 εκατ. άνθρωποι είναι βυθισμένοι στη φτώχεια και την εξαθλίωση, με 4 στα 10 φτωχά νοικοκυριά να μην μπορούν να φάνε κρέας, ψάρι και λαχανικά δεύτερη φορά τη βδομάδα, ενώ επίσης 4 στα 10 δεν έχουν δυνατότητα για ικανοποιητική θέρμανση τον χειμώνα. Ακόμα, Το 77,3% του φτωχού πληθυσμού και το 36,6% του «μη φτωχού» δηλώνει οικονομική δυσκολία να καλύψει έκτακτες αλλά αναγκαίες δαπάνες ύψους περίπου 438 ευρώ, σύμφωνα με πρόσφατα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ.

Χοντρά ζόρια...

Βέβαια, την ίδια στιγμή, τα στοιχεία του ΟΟΣΑ δείχνουν τα ζόρια που δεν κρύβονται για την παγκόσμια οικονομία, αφού, όπως περιγράφεται, το 2023 ήταν παγκοσμίως μια χρονιά δύσκολη για τις ΑΞΕ λόγω της επιδείνωσης του οικονομικού περιβάλλοντος - με τον πληθωρισμό και την αύξηση των επιτοκίων να επηρεάζουν αρνητικά την ανάπτυξη, ιδιαίτερα στην Ευρωζώνη - και της γεωπολιτικής κατάστασης, με τον πόλεμο στην Ουκρανία και την κρίση στη Μέση Ανατολή να επιβαρύνουν το κλίμα. Σύμφωνα με την έκθεση του ΟΟΣΑ, οι παγκόσμιες ΑΞΕ (εισερχόμενες και εξερχόμενες) μειώθηκαν κατά 7%, στα 1,36 τρισ. δολάρια, συνεχίζοντας την πτώση που σημείωσαν το 2022 και κινήθηκαν για δεύτερο συνεχόμενο έτος σε επίπεδα χαμηλότερα από αυτά που είχαν σημειωθεί πριν από την πανδημία.

Οι επενδύσεις μειώθηκαν πέρυσι σε περισσότερα από τα δύο τρίτα των χωρών, με πιο χαρακτηριστική τη «βουτιά» που σημειώθηκε στην Κίνα, όπου οι άμεσες επενδύσεις από ξένους επενδυτές ανήλθαν σε 42 δισ. δολάρια από 190 δισ. το 2022. Και στην Ινδία, όμως, υπήρξε σημαντική μείωση των επενδύσεων από ξένους, με το ποσό των εισερχόμενων ΑΞΕ να ανέρχεται στα 28 δισ. από σχεδόν 50 δισ. δολάρια, αντίστοιχα.

Αναδημοσίευση από τον «Ριζοσπάστη» της Τετάρτης 8 Μάη 2024.

Πηγή:    https://www.902.gr/eidisi/oikonomia/363612/paradeisos-gia-toys-ependytes-kolasi-gia-ta-laika-noikokyria

Νέος κόλαφος για Εισαγγελέα, νέα ασυλία Κατσουνωτού – «Φτάνει πια»

 

Γιώργος Καλλινίκου

16 Μαΐου 2024

Ήρεμα να διαβάσετε σήμερα. Ο αξιωματικός της Αστυνομίας Μιχάλης Κατσουνωτός κλήθηκε από την Αρχή κατά της Διαφθοράς ως μάρτυρας στην υπόθεση που διερευνούσε εναντίον του Βοηθού Γενικού Εισαγγελέα. Αρνήθηκε, όμως, να απαντήσει σε ερωτήσεις. Τήρησε σιωπή κατά παράβαση του νόμου, σύμφωνα με την Αρχή, παρεμποδίζοντας κατ’ αυτό τον τρόπο την πλήρη και απρόσκοπτη διερεύνηση της υπόθεσης. Προκάλεσε κωλυσιεργία στην υπόθεση, όπως συγκεκριμένα έκριναν οι εμπειρογνώμονες από την Βρετανία (που δεν ανέχονται προφανώς χαριστικές συμπεριφορές όπως συνηθίζουν πολλοί στον τόπο μας).

Η Αρχή ζήτησε από τον Γενικό Εισαγγελέα διεξαγωγή ποινικής ανάκρισης για ενδεχόμενη ποινική δίωξη του Κατσουνωτού. Ο Γενικός Εισαγγελέας, όμως, αρνήθηκε να θέσει υπό ανάκριση τον μάρτυρα στην υπόθεση κατά του Βοηθού του, στην οποία η άρνηση του μάρτυρα να απαντήσει προκάλεσε πρόβλημα στη διερεύνηση. Συνεπώς, εμμέσως βοήθησε τον Βοηθό του Γενικού Εισαγγελέα! Είναι όλο αυτό δεοντολογικό;

Σας σύγχυσα. Πώς, όμως, να αποφύγει κάποιος το μπάχαλο σε αυτό τον τόπο με τον τρόπο τον οποίο ενεργούν οι καθ’ ύλην αρμόδιοι για να επιβάλλουν το νόμο και να αποδίδουν δικαιοσύνη; Έχει αλήθεια καταστεί εξαιρετικά κουραστικό να ασχολούμαστε κάθε τρεις και λίγο με τον Γενικό Εισαγγελέα, την ακατανόητη συμπεριφορά του και τις επαναλαμβανόμενες προκλητικές αποφάσεις του. Δεν αντέχεται πια.

Δεν υπάρχει, ωστόσο, άλλη οδός παρά αυτή του συνεχούς αγώνα μέχρι να αντιληφθεί ότι είναι η συντριπτική πλειοψηφία της κοινωνίας, που δεν τον αντέχει άλλο πια. Χθες, ήταν η σειρά της Ανεξάρτητης Αρχής κατά της Διαφθοράς να κάνει έκρηξη. Αναγκάστηκε με μακροσκελή ανακοίνωσή της να καταγγείλει δημοσίως την στάση του Γενικού Εισαγγελέα. Με μια τοποθέτηση βόμβα στην κατάληξη της ανακοίνωσης της, που σκιαγραφεί ένα μέγα κίνδυνο.

Πριν φτάσουμε εκεί, όμως, πρέπει να επισημάνουμε τους λόγους τους οποίους επικαλέστηκε ο Γ.Ε. για να απορρίψει την ποινική ανάκριση σε βάρος του Κατσουνωτού. Πρώτον, ισχυρίστηκε ότι ο Κατσουνωτός ήταν από την αρχή υποκείμενο έρευνας και, συνεπώς, ύποπτος προς διάπραξη αδικημάτων. Ως εκ τούτου, μπορούσε να ασκήσει το δικαίωμα της σιωπής! Δεύτερον, ο Γ.Ε. επικαλέστηκε ότι πρόνοιες της νομοθεσίας χρήζουν τροποποίησης!

Ειδικά για το δεύτερο, χάνουν και οι λέξεις το νόημα τους πια. Είναι δυνατόν, ο Γενικός Εισαγγελέας, όχι οποιοσδήποτε άσχετος, να επικαλείται σε μια νομική γνωμάτευση την ανάγκη τροποποίησης της νομοθεσίας; Ποιος ετοίμασε τη νομοθεσία κύριε Σαββίδη; Δεν την έλεγξες όταν την έστελνες στη Βουλή για ψήφιση; Πού ήσουν να εντοπίσεις αυτά τα κενά όταν η Βουλή ψήφισε τη νομοθεσία; Είναι δυνατόν να τα επικαλείσαι τώρα, σε μια υπόθεση με μάρτυρα σε υπόθεση εναντίον του Βοηθού σου; Έλεος!

Όσον αφορά τον πρώτο λόγο, στον Εισαγγελέα απαντά η Αρχή. Του υποδεικνύει ότι η Αρχή έχει εξουσίες ερευνητικού και όχι ανακριτικού χαρακτήρα. Ως εκ τούτου, δεν τίθεται θέμα ενοχοποίησης κάποιου μάρτυρα και άρα, δεν χρειάζεται και δεν μπορεί να δίδει δικαίωμα σιωπής σε οποιονδήποτε μάρτυρα. Επισημαίνει, μάλιστα, στον Γ.Ε. ότι το δικαίωμα της σιωπής συγκρούεται με το νόμο, που υποχρεώνει κάθε μάρτυρα να απαντά σε όλες τις ερωτήσεις.

Επιπρόσθετα, η Αρχή επισημαίνει ότι η θέση του Γ.Ε. αν υιοθετηθεί, θα προκαλέσει σύγχυση στους μάρτυρες, αφού δεν θα ξέρουν αν δικαιούνται να σιωπούν ή αν υποχρεούνται να απαντούν. Στην κατάληξη της ανακοίνωσής της, η Αρχή υπογραμμίζει τον τεράστιο κίνδυνο που προκύπτει: Διαφαίνεται ότι «ο Γ.Ε. θα αρνείται να προχωρήσει σε ποινική ανάκριση οποιασδήποτε υπόθεσης διαφθοράς του αποστέλλει η Αρχή, με τη δικαιολογία ότι δεν τηρήθηκαν τα δικαιώματα του υπόπτου»!

Γι’ αυτό, πληροφορεί ότι θα προχωρήσει σε ιδιωτική ποινική δίωξη εναντίον του Κατσουνωτού. Θα την σταματήσει κι αυτήν ο Γ.Ε.; Έχει ήδη απορρίψει την εισήγηση του ποινικού ανακριτή για ποινική δίωξη στην υπόθεση των Φυλακών. Έχει ήδη απορρίψει την ιδιωτική ποινική δίωξη από πλευράς της Αριστοτέλους. Απορρίπτει τώρα το αίτημα της Αρχής. Ποιος είσαι τελικά κύριε Κατσουνωτέ; Ούτε ο Τζέιμς Μποντ δεν θα τύγχανε τέτοιας ασυλίας…

Ποια είναι η ουσία; Ο Γ.Ε. για πολλοστή φορά προστατεύει τον Κατσουνωτό. Μόνο που αυτή τη φορά, πρόκειται για υπόθεση που ήταν εναντίον του Β.Γ.Ε. Και το πράττει με τρόπο που συγκρούεται με το νόμο, όπως εξηγεί η Αρχή κατά της Διαφθοράς. Ανατινάζοντας ταυτόχρονα τα θεμέλια της Αρχής, αφού τώρα θα πηγαίνουν οι μάρτυρες και θα σιωπούν.

Ακούει κανείς; Ενδιαφέρεται κάποιος; Υπάρχει τρόπος να σωθεί αυτός ο τόπος; Και αν οι ηγέτες είναι ανύπαρκτοι, ο λαός πότε θα ξυπνήσει; Πότε θα πει με ηχηρό τρόπο «Φτάνει πια»! Κατακαημένη Κύπρος!

Πηγή:    https://www.philenews.com/apopsis/arthra-apo-f/article/1469356/neos-kolafos-gia-isangelea-nea-asilia-katsounotou-ftani-pia/

Αυτό δεν είναι κράτος, αλλά παρακράτος

 

Χρυστάλλα Χατζηδημητρίου

16 Μαΐου 2024

Ο πρώην πρόεδρος Νίκος Αναστασιάδης εισήξε τον θεσμό της Αρχής κατά της Διαφθοράς για να διαλύσει τις σκιές που είχαν συσσωρευτεί γύρω από τη διακυβέρνηση του και τον ίδιο προσωπικά. Τις πλείστες φορές, τέτοιου είδους κινήσεις δεν αποσκοπούν σε τίποτα άλλο παρά σε ρίξιμο στάχτης στα μάτια του κόσμου. Ενίοτε όμως, κάποιες αρχές και κάποιοι θεσμοί καταφέρνουν να εκπλήξουν. Εκτός κι αν προλάβουν άλλοι θεσμοί να τους αποδομήσουν ή να τους βάλουν τρικλοποδιά αποδυναμώνοντας τους. Αυτό συμβαίνει τώρα με την Αρχή κατά της Διαφθοράς. Αν και η ίδια η Αρχή δεν έχει δώσει ακόμα ξεκάθαρα το στίγμα της, ο Γενικός Εισαγγελέας -διορισμένος από τον ίδιο πρόεδρο που διόρισε και τα μέλη της Αρχής κατά της Διαφθοράς- αποφάσισε να δράσει προληπτικά τραβώντας το χαλί κάτω από τα πόδια της Αρχής.

Ο καθένας που θα φτάνει ενώπιον της Αρχής (πολύ σύντομα και ο ίδιος ο ιδρυτής της) μπορεί να ακολουθήσει το παράδειγμα του Μιχάλη Κατσουνωτού επικαλούμενος το δικαίωμα στη σιωπή. Και ναι μεν αυτό, σύμφωνα με τους όρους λειτουργίας της Αρχής αποτελεί παρακοή για την οποία μπορεί να ασκηθεί ποινική δίωξη, αλλά ο Γενικός Εισαγγελέας μπορεί να θέσει βέτο. Όπως έθεσε στην περίπτωση του Κατσουνωτού, ο οποίος είναι η δεύτερη φορά που τυγχάνει τόσο φανερής προστασίας από την Γενική Εισαγγελία. Η πρώτη αφορούσε την περίπτωση των Φυλακών, στην οποία ο Γενικός Εισαγγελέας και πάλι απέτρεψε ιδιωτική ποινική δίωξη κατά του Κατσουνωτού (εκ μέρους της τότε διεύθυνσης των Φυλακών Άννας Αριστοτέλους και Αθηνάς Δημητρίου).

Στην παρούσα περίπτωση, ο πρώην διοικητής της ΥΚΑΝ, Μιχάλης Κατσουνωτός είχε κληθεί από την Αρχή κατά της Διαφθοράς, στα πλαίσια διερεύνησης καταγγελίας του Γενικού Ελεγκτή για χαριστική διαχείριση υπόθεσης πελάτη του δικηγορικού γραφείου του Βοηθού Γενικού Εισαγγελέα. Ο Κατσουνωτός ωστόσο, παρόλο που παρουσιάστηκε ενώπιον των ερευνητών, επικαλέστηκε το δικαίωμα στη σιωπή. Κι ο Γενικός Εισαγγελέας θέτοντας βέτο για ποινική δίωξη προστάτεψε όχι μόνο τον Κατσουνωτό αλλά και τον βοηθό γενικό εισαγγελέα και όποιον άλλο επιθυμεί να σιωπήσει όταν κληθεί ενώπιον της Αρχής. Η οποία Αρχή, όσο καλές προθέσεις κι αν έχει, δεν μπορεί να φτάσει μέχρι τέλους στη διερεύνηση της, αφού τον τελικό λόγο έχει η Γενική Εισαγγελία. Η οποία είναι παντελώς απαξιωμένη στη συνείδηση των πολιτών, αλλά αυτό ουδόλως μοιάζει να την απασχολεί αν κρίνει κάποιος από τις τόσο προκλητικές γνωματεύσεις της.

Κι αν όλα αυτά είναι απλές συμπτώσεις, το όνομα της Νομικής Υπηρεσίας του κράτους έχει αμαυρωθεί τόσο πολύ που έχει χαθεί η αξία και το νόημα του ρόλου που πρέπει να έχει.

Πηγή:    https://www.philenews.com/apopsis/arthra-apo-f/article/1469412/afto-den-ine-kratos-alla-parakratos/

Νέοι υποψήφιοι με γερασμένες ιδέες

 

Αλέκος Μιχαηλίδης

15 Μαΐου 2024

Χειρότεροι από τους συνηθισμένους και συνταξιούχους υποψήφιους των κομμάτων είναι, εν πολλοίς, οι… νέοι υποψήφιοι, αλλά και άλλοι που θα τραβήξουν το κουπί της «μάχης» της προεκλογικής περιόδου. Είναι οι νέοι που «διατηρούν την εσώτερη μιζέρια τους με επαναστατική φρασεολογία», οι νέοι που άλλοτε δηλώνουν φρέσκοι και λαϊκοί, άλλοτε «επιστήμονες». Πάντα, όμως, υπό την κηδεμονία των πνευματικών παππούδων τους.

Προφανώς, το πρόβλημα δεν είναι ότι κατεβαίνουν υποψήφιοι. Οι περισσότεροι, μάλιστα, δεν θα εκλεγούν αυτήν τη φορά είτε στις ευρωεκλογές είτε σε αυτές της τοπικής αυτοδιοίκησης. Το πρόβλημα είναι ότι μας «ενοχλούν», καρατομούν τη νοημοσύνη μας με βαθυστόχαστες τοποθετήσεις περί αλλαγής, εκσυγχρονισμού και ανανέωσης χωρίς να έχουν τη διάθεση ή τις ιδέες για να τα φέρουν όλα αυτά. Κι ας βολοδέρνουν σε αυτό το οργουελιανό τίποτα ως «τικ τόκερ» ή μετρ των νέων τεχνολογιών -και όποτε ανοίξουν το στόμα τους, θυμίζουν τους χειρότερους κομματικούς αντιπροσώπους στα κυπριακά χωριά.

Υπάρχει πρόβλημα στις τάξεις της νεολαίας, σ’ αυτό το «παν» και το «πουθενά» που μας γέννησαν οι μανάδες μας. «When I was young», γράφουν οι Animals, «it was more important, pain more painful, the laughter much louder», κάτι που δεν φαίνεται να κατανοούν όσοι προτιμούν (25άρηδες και 30άρηδες) να επιβιώνουν υπό μια «αβάστακτη μετριότητα» και υπό τις εντολές της Αννίτας, του Στέφανου, του Νικόλα, του Χρίστου, της Ατταλίδου παρά να ζήσουν ως νέοι και να αμφισβητήσουν διά παντός το σύστημα εξουσίας και όλα όσα μας κληροδότησε το κομματικό κατεστημένο.

Αυτό κι αν είναι πρόβλημα. Και δεν έχει να κάνει μόνο με τους κομματικά εγκλωβισμένους. Είναι κι άλλοι που, πριν την ώρα τους, σφίγγονται στα κασμίρια τους, ασφυκτιούν στις (μπλε συνήθως) γραβάτες τους και δηλώνουν «επιστήμονες», «αναλυτές» και «αδιάφθοροι» για να πείσουν τους ψηφοφόρους ότι δεν είναι σαν τους άλλους. Μα, επί της ουσίας, είναι ακριβώς σαν τους άλλους και δεν συζητάμε μόνο με αυτούς που ασχολούνται ακόμα με τον Μακάριο ως «είδωλο».

Σ’ ό,τι αφορά στο Κυπριακό, επαναλαμβάνουν τις ίδιες φαιδρότητες που καταντούν επαναλαμβανόμενο δράμα και δεν βάζουν το μυαλό τους να δουλέψει μήπως και βρούμε εναλλακτική από το υφιστάμενο μοτίβο. Επιμένουν ότι η ΔΔΟ (με σωστό ή λάθος περιεχόμενο) είναι η μόνη λύση για το Κυπριακό κι ας μην τους ρώτησε κανείς την άποψή τους. Ξεδιπλώνουν αναλύσεις περί ψηφισμάτων και επανέναρξης των διαπραγματεύσεων και εμπορεύονται την αγωνία αυτού του λαού σαν να είναι ο Μακάριος, ο Κληρίδης ή ο Κυπριανού. Κι ας θεωρούν τους εαυτούς τους διαφορετικούς από τους ευνοούμενους των παραδοσιακών κομμάτων.

Κατά τα άλλα, δεν έχουν και ιδιαίτερη άποψη ούτε για την οικονομία ούτε για το περιβάλλον, τη δημοκρατία, τη δικαιοσύνη και αντιγράφουν παλιότερα προεκλογικά φυλλάδια με άλλο χρώμα ή με ευρωπαΐζουσες σάλτσες που είναι επίσης ξεπερασμένες. Βολεύονται σε θέσεις ψηφοδελτίων σαν να είναι όνειρο ζωής ή αντιμετωπίζουν μια εκλογική διαδικασία ως «προσωπικό στοίχημα» και δεν τους κόφτει αν -με την εκλογή τους- θα αντιπροσωπεύσουν έναν λαό, μια κοινότητα, μια πόλη, ένα κράτος. Βολεύονται σαν μαθουσάλες που καλοβλέπουν πολλοστή θητεία, ποζάρουν σε φακούς (όπως προϋποθέτει η εποχή μας) και δεν εκμεταλλεύονται το βήμα, τον χρόνο για να ανοίξουν κανένα βιβλίο (ή λεξικό) και να βρουν τρόπους να γίνουν χρήσιμοι αν τυχόν εκλεγούν. Άραγε, δεν έχουν άλλη δουλειά από το να κατέβουν υποψήφιοι;

Πηγή:     https://www.philenews.com/apopsis/arthra-apo-f/article/1468769/nei-ipopsifii-me-gerasmenes-idees/

Και οι ιδιόμορφες γυναίκες κουράζονται

 

Χρυστάλλα Χατζηδημητρίου

15 Μαΐου 2024

Θα μπορούσε να είναι καλλιτεχνικό δρώμενο: Μία μαυροφορεμένη γυναίκα πεσμένη στο έδαφος μπροστά από την στάση του λεωφορείου με την ένδειξη «Ελλάδος» και μια άλλη γυναίκα καθήμενη στην ασθενική σκιά ενός μικρού πεύκου με τις τσάντες της. Σε όποια ευρωπαϊκή χώρα δείξεις την σκηνή θα θεωρήσουν πως κάποιος avant garde καλλιτέχνης θέλησε να κάνει κάποιο συμβολισμό, ίσως, για τα 50 χρόνια κατοχής. Η μαυροφορούσα πεσμένη στο έδαφος κάτω από την επιγραφή «Ελλάδος» ίσως να συμβολίζει την Κύπρο. Ένα όχημα που δεν έρχεται, μια ανεκπλήρωτη πορεία και μία χώρα που έχασε τη μάχη.

Δεν είναι όμως καλλιτεχνικό δρώμενο. Είναι η καθημερινή πραγματικότητα σε ένα τόπο όπου οι κρατικές υπηρεσίες δεν έχουν καταφέρει να οργανώσουν ένα δίκτυο συγκοινωνίας, με τακτικά δρομολόγια τα οποία θα ενώνουν πόλεις και χωριά, θα μεταφέρουν τους ανθρώπους εκεί που θέλουν, ή όπου χρειάζεται να πάνε, χωρίς να πρέπει να διαθέτει η κάθε οικογένεια τέσσερα αυτοκίνητα. Δεν έχει καταφέρει καν τα βασικά. Να τοποθετήσει καθίσματα και σκίαστρα στις στάσεις. Είτε με βροχή, είτε με 42 βαθμούς, οι άνθρωποι είναι αναγκασμένοι να αναμένουν όρθιοι σε κάποιο πεζοδρόμιο, στην άκρη του δρόμου ή ακόμα και σε χωράφια. Κι η αναμονή δεν είναι μόνο λίγα λεπτά. Μπορεί να αναμένεις μέχρι τελικής πτώσης, όπως συνέβη και με τη συγκεκριμένη γυναίκα.

Δεν είναι η πρώτη φορά που δημοσιοποιούνται φωτογραφίες με ανθρώπους που ταλαιπωρούνται αναμένοντας το λεωφορείο. Την φορά αυτή, η σκηνή είναι στην Πάφο. Κι ο υπουργός Μεταφορών, Αλέξης Βαφεάδης, χαρακτηρίζει την εικόνα τραγική και απαράδεκτη. Και υπόσχεται πως τον Ιούλιο θα αρχίσει η εγκατάσταση υποδομών. Σύγχρονων, με φωτισμούς, ενσωματωμένη τεχνολογία για πληροφόρηση και άλλα εντυπωσιακά με κόστος 62 εκατομμύρια. Η ολοκλήρωση της εγκατάσταση όμως, θα γίνει σε πέντε χρόνια. Συν τα 17 ή πόσα που θα ζητήσει ο εργολάβος για παράταση εργασιών, ζήσε γιαγιά να δεις τις σύγχρονες στάσεις.

Ο υπουργός πάντως τις είδε στα εργοστάσια όπου κατασκευάζονται και είναι –όπως φανταζόμαστε- εντυπωσιακές. Ωστόσο αυτό που χρειαζόμαστε δεν είναι εντυπωσιακές στάσεις όπως αυτές που υπόσχεται ο υπουργός κι όπως μαρτυρεί και το κόστος τους. Εξάλλου, λίγο μετά που θα εγκατασταθούν όλα αυτά τα τεχνολογικά είναι αμφίβολο αν θα λειτουργούν, εκτός κι αν θα τοποθετηθούν φύλακες να τις προσέχουν. Απλά καθίσματα θέλουμε, απλά σκίαστρα. Και λεωφορεία με τακτικές διαδρομές. (Και να σκεφτεί κανείς ότι αρχές του προηγούμενου αιώνα, σε αυτόν το τόπο υπήρχε σιδηροδρομικό δίκτυο μήκος 122 χιλιομέτρων).

Υ.Γ. Ο Δήμος Πάφου που γνωρίζει όλους τους δημότες του, μας πληροφορεί πως πρόκειται για δύο ιδιόμορφες γυναίκες που ζουν με ένα δικό τους τρόπο ζωής. Ωστόσο, το γεγονός παραμένει. Μία σωλήνα δεν είναι στάση για να περιμένει κάποιος λεωφορείο. Ακόμα και οι ιδιόμορφες γυναίκες κουράζονται, ψάχνουν σκιά.  

Πηγή:   https://www.philenews.com/apopsis/arthra-apo-f/article/1468794/ke-i-idiomorfes-ginekes-kourazonte/

Χίλιοι Νέρωνες ανάμεσά μας

 ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΠΕΤΡΟΥ       12.5.2024

Το περασμένο Σάββατο άναψαν στην Κύπρο (με ανέμους 6 Μποφόρ) εκατοντάδες λαμπρατζιές

Το 64 μ.Χ. ξέσπασε μία μεγάλη πυρκαγιά στη Ρώμη, η οποία κατέστρεψε τα δύο τρίτα της πόλης. Αμέσως διαδόθηκε πως ο αυτοκράτορας Νέρωνας είχε προκαλέσει τη φωτιά για να εμπνευσθεί και πως, όσο την παρακολουθούσε, απάγγελνε στίχους και έπαιζε τη λύρα του. Για να βγάλει την κατηγορία από πάνω του, ο Νέρωνας έριξε την ευθύνη στους χριστιανούς και διέταξε την τιμωρία τους. Έτσι άρχισε η πρώτη μεγάλη καταδίωξη των χριστιανών στη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία.

Δύο χιλιάδες σχεδόν χρόνια μετά οι τότε ποταπές κατηγορίες του Νέρωνα κατά των χριστιανών τείνουν να αποκτήσουν υπόσταση. Χιλιάδες χριστιανοί σε χιλιάδες πόλεις και χωριά ανά το πανελλήνιον επιχειρούν μια φορά τον χρόνο να κάψουν τις πόλεις και τα χωριά τους. Όλοι αυτοί στοιχίζονται πίσω από το έθιμο του καψίματος του Ιούδα και βάζουν φωτιές. Την ίδια στιγμή υποδέχονται την ανάσταση του Χριστού και πάλι με φωτιές. Ξεκινώντας από το λεγόμενο άγιο φως το οποίο ανάβει κάθε Άγιο Σάββατο (με χορηγό τους γαλλικούς αναπτήρες Big) στα Ιερόσολυμα, με ρουκετοπόλεμο στη Χίο, με κροτίδες, με δυναμίτες και άλλα εκρηκτικά.

Στην Κύπρο

Δύο βδομάδες έχουμε να κοιμηθούμε στην Κύπρο, εξαιτίας των βεγγαλικών και των εκρήξεων που προκαλούν εκατοντάδες μικροί Κύπριοι Νέρωνες. Το πρόβλημα της αϋπνίας επιτείνεται, αφού οι εκρήξεις αναστατώνουν και τρομοκρατούν τα σκυλιά που γαβγίζουν ακατάπαυστα, ενώ και ο παπαγάλος του γείτονα από την Αφρική μόλις βγεις στο πεζοδρόμιο παριστάνει την κροτίδα και σου φωνάζει «μπαμ». Αποκορύφωμα της δράσης των πυρομανών αυτών είναι το βράδυ του Μεγάλου Σαββάτου όταν αναβονται τεράστιες λαμπρατζιές αναβιώνοντας ένα παλιό κυπριακό έθιμο. Με βάση αυτό το έθιμο νεαροί μαζεύουν ξύλα τη Μεγάλη Εβδομάδα στην αυλή της εκκλησίας και τα στοιβάζουν κωνικά, με ένα ομοίωμα του Ιούδα του Ισκαριώτη πάνω στην κορυφή του κεντρικού ξύλου, το οποίο στην κυπριακή διάλεκτο ονομάζεται κούζαλος. Σε κάποια χωριά οι χωρικοί μεταβαίνουν στη Λαπρατζιά με τους σιηπέττους ή και τα G3 της Εθνικής Φρουράς που έχουν χρεωμένα και πυροβολούν τον Ιούδα «πα' στο δόξα πατρί», όπως λένε.

Το περασμένο Σάββατο άναψαν στην Κύπρο (με ανέμους 6 Μποφόρ) εκατοντάδες λαμπρατζιές τις οποίες απολάμβαναν χιλιάδες μικροί Νέρωνες, οι οποίοι τις προηγούμενες βδομάδες μάζεψαν ή και έκλεψαν (συνήθως) ξύλα από χωράφια, από σπίτια, από οικοδομές και εργοστάσια. Γύρω από αυτούς ξενυκτούσαν επίσης μακριά από τις οικογένειες τους εκατοντάδες αστυνομικοί και πυροσβέστες οι οποίοι προσπαθούσαν να αποσοβήσουν περαιτέρω παρατράγουδα.

Τα οποία βεβαίως δεν αποφεύχθηκαν στην περιοχή του Ύψωνα στη Λεμεσό με αποτέλεσμα αρκετούς τραυματισμούς νεαρών και αστυνομικών. Το έθιμο είναι μεν εμπεδωμένο στην Κύπρο, αλλά κάθε χρόνο αναβαθμίζεται. Παλιά είχαμε νεαρούς πού έχαναν δάκτυλα από τις εκρήξεις στα χέρια τους, σήμερα γύρω από τη λαμπρατζιά ακούγονται τόσες εκρήξεις που νομίζει κάποιος ότι βρίσκεται στη Γάζα και ότι σε λίγο η πλατεία θα πλημμυρίσει από πτώματα.

Χούλιγκανς

Ποιοι είναι αυτοί οι τύποι; Πελλοκοπελλούθκια, λένε κάποιοι. Μικροί που θέλουν να εκτονωθούν ενίοτε και επικίνδυνα, λένε κάποιοι άλλοι. Τον τελευταίο καιρό πάντως σε τέτοιες συναθροίσεις βλέπουμε όλο και περισσότερους... οργανωμένους. Τους έβγαλαν από τα γήπεδα, δεν μπορούν να συνοδεύσουν τις ομάδες για να τα κάνουν λαμπόγυαλο εκτός πόλεως, οπότε μένουν εντός και ψάχνουν κίνητρα. Οι λαμπρατζιές είναι μια πρώτης τάξεως ευκαιρία να δέρουν κανέναν αστυνομικό, να βάλουν καμιά φωτιά να βουρούν οι πυροσβέστες, να βάλουν καμιά τσάκρα υψηλής ισχύος πίσω από το Ιερόν της εκκλησίας να κουφάνει ο σπόρος του παπά.

Παρακολουθώντας τις αντιδράσεις μετά τα επεισόδια στον Ύψωνα διαπιστώσαμε ακόμα μια «βελτίωση» στην όλη υπόθεση. Βγήκαν οι γονείς και οι γειτόνοι να υποστηρίξουν τα μωρά. Τα οποία έπαιζαν φρόνιμα με τη φωτιά, αλλά ήρθαν οι αστυνομικοί και οι πυροσβέστες και τα προκάλεσαν. Οπότε τα μωρά άρχισαν να τους ρίχνουν ξύλα και ρουκέτες με αποτέλεσμα οι αστυνομικοί να απαντήσουν με δακρυγόνα. Σε σημείο που τις μέρες του Πάσχα οι γονείς κατάντησαν να τρέχουν τα μωρά στους οφθαλμίατρους γιατί ερεθίστηκαν τα μάτια τους. Πώς μπορείς αλήθεια να φας φλαούνα ή να κτυπήσεις αβγά κόκκινα με μάτια πρησμένα από το δάκρυ.

Το προφίλ του πυρομανούς

Υπάρχει μια μεγάλη διαφορά ανάμεσα στον εμπρηστή και τον πυρομανή. Ένας εμπρηστής βάζει φωτιές για κάποιο λόγο. Για να εκδικηθεί κάποιον, γιατί θα έχει κάποιο οικονομικό όφελος, για να εξαφανίσει κάποια ενοχοποιητικά στοιχεία.

Ο πυρομανής παραπέμπει σε ψυχοπαθολογική προσωπικότητα. Βάζει φωτιές γιατί το απολαμβάνει. Διακατέχεται από μία έντονη και ακατανίκητη παρόρμηση. Ο πυρομανής είναι άτομο με χαμηλή αυτοεκτίμηση, λένε οι ψυχολόγοι, αφού έχει συναισθηματικά προβλήματα και συνήθως εμφανίζει δυσλειτουργικές συμπεριφορές. Συχνά όλα αυτά συνυπάρχουν με άλλες διαταραχές όπως η κατάθλιψη. Σύμφωνα με τον Freud το αίσθημα που λαμβάνει ο πυρομανής είναι όμοιο με αυτό της σεξουαλικής διέγερσης. Η πυρομανία ως διαταραχή μπορεί να εμφανιστεί ακόμα από την παιδική ηλικία, οπότε οι γονείς θα πρέπει να ζητήσουν τη βοήθεια ειδικού για την αντιμετώπιση και θεραπεία του παιδιού. Επειδή το πρόβλημα κάθε χρόνο μεγαλώνει, έχουμε την εντύπωση ότι το κράτος και η Εκκλησία πρέπει να κάνουν κάτι, πριν μας κάψουν όλους ζωντανούς.

Πηγή:     https://politis.com.cy/apopseis/786054/chilioi-nerones-anamesa-mas

Κράτος και εκκλησία

 ΠΑΥΛΟΣ Μ. ΠΑΥΛΟΥ    12.5.2024

Θα ήταν αφέλεια να αναμένει κανείς ότι η αποκάλυψη εκκλησιαστικών σκανδάλων τύπου Αββακούμ, οι εικόνες και οι σταυροί που «τρέχουν μύρο», ή η επιβεβαίωση ότι το Άγιο Φως ανάβει κάθε Πάσχα με αναπτήρα bic, θα μείωναν δραστικά το κύρος και την επιρροή των εκκλησιαστικών θεσμών της Ορθόδοξης Εκκλησίας.

Γι’ αυτό και δεν θα πρέπει να εκπλήσσει το γεγονός ότι, χωρίς καμιά συστολή και με περισσή άνεση, λίγες εβδομάδες ή μήνες μετά, ο Αρχιεπίσκοπος Κύπρου προέβαλε από άμβωνος το Πάσχα, ένα ακραία εθνικιστικό αφήγημα σχετικά με το Κυπριακό· με εντελώς ασυνάρτητες και αβάσιμες «εκτιμήσεις» και «αναλύσεις», που εκτός των άλλων παρουσιάζουν τον Έλληνα Πρωθυπουργό περίπου ως προδότη, και κάνουν λόγο ακόμη και για το Κόσσοβο.

Τα τελευταία τριάντα χρόνια, το κύρος της Καθολικής Εκκλησίας έχει υποχωρήσει αισθητά, μετά από πολλές αποκαλύψεις σκανδάλων. Υπάρχει όμως σημαντική διαφορά ανάμεσα στη σχέση της Καθολικής Εκκλησίας ή κάποιας προτεσταντικής με την κοινωνία, και την αντίστοιχη σχέση της Ορθόδοξης.

Το υπόστρωμα

Μέχρι τον 15ο αιώνα, οποιοσδήποτε μονάρχης καθολικής χώρας χρειαζόταν τις ευλογίες και την εύνοια του Πάπα για να ανέλθει και να παραμείνει στον θρόνο του. Επίσης, η Καθολική Εκκλησία ήταν ο μπροστάρης της δεισιδαιμονίας και του αντιεπιστημονισμού.

Από τον 16ο αιώνα όμως μέχρι τον 18ο, έγιναν δυο σημαντικά πράγματα, που υποχρέωσαν την Καθολική Εκκλησία να περιοριστεί σταδιακά στα θρησκευτικά της καθήκοντα, να αποφεύγει την ανάμειξη στην πολιτική, και να αναζητά τρόπους σύμπλευσης με την επιστημονική και κοινωνική ανάπτυξη:

(α) Το κίνημα της θρησκευτικής μεταρρύθμισης. Δεν επρόκειτο απλώς για θεωρητική αμφισβήτηση του ρόλου και του τρόπου λειτουργίας της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας. Οι 95 θέσεις που θυροκόλλησε ο Λούθηρος, το τεράστιο θεωρητικό οικοδόμημα του Καλβίνου (πάνω στο οποίο στηρίζεται ένα μεγάλο μέρος του τρόπου σκέψης της σημερινής Δύσης) και η πρωτοποριακή γραφίδα του Ζβίγγλιου, σήμαναν την έναρξη μιας πολύχρονης πάλης, που συντάραξε την Ευρώπη. Μεταφορικής για τα μυαλά, και κυριολεκτικής, με πολέμους και δεκάδες χιλιάδες νεκρούς· που μεταμόρφωσαν την κεντρική και δυτική Ευρώπη, τα σύνορά της και τα σύνορα στα μυαλά των ανθρώπων.

(β) Το κίνημα του διαφωτισμού. Έντονα αντιθρησκευτικό και αντιδογματικό, κίνησε τη διαδικασία του ορθολογισμού και του νέου ανθρωπισμού, άλλαξε ριζικά τη θέαση του κόσμου και τον ρόλο των ατόμων και των κοινωνιών. Και πάλιν, όχι μόνο θεωρητικά, αλλά με εκρηκτικό τρόπο. Γέννησε δυο μεγάλες επαναστάσεις, την Αμερικανική και τη Γαλλική, καθώς και πολλές άλλες που εμπνεύστηκαν από αυτές και από τις αρχές του διαφωτισμού. Μάλιστα, τα περισσότερα εθνικά κινήματα του 19ου αιώνα διακρίνονταν, εκτός των άλλων, και από έντονα επιφυλακτική στάση απέναντι στην πολιτική παρουσία των θρησκευτικών θεσμών. Τους θεωρούσαν βραχίονα της φεουδαρχίας και των απολυταρχικών μοναρχιών.

Η Ορθόδοξη Εκκλησία δεν βίωσε αυτές τις αμφισβητήσεις και επαναστάσεις. Έτσι, ο έλεγχος των συνειδήσεων, η αντίληψη ότι είναι αυτονόητο δικαίωμά της να παρεμβαίνει αυταρχικά, επιπόλαια και αυθαίρετα σε κάθε πολιτειακή λειτουργία, διατηρήθηκαν αλώβητα. Από τα ηλιθιωδώς τοξικά αναθέματα κατά των Παλαιολόγων για την ένωση των Εκκλησιών, παραμονές της άλωσης, μέχρι σήμερα. Μάλιστα, με την αναγωγή των εκπροσώπων της σε ηγέτες των εθνικοθρησκευτικών κοινοτήτων από τους Οθωμανούς, απέκτησαν ακόμη μεγαλύτερη πολιτική και πολιτειακή εξουσία. Η δε μετάβαση από το γένος στο έθνος τον 19ο αιώνα, πολύ λίγο επηρέασε αυτήν την εξουσιαστική έπαρση.

Οι κοινωνίες

Αυτή η διαδρομή φέρνει τον τρόπο που λειτουργούν οι Ορθόδοξες Εκκλησίες πολύ πιο κοντά στους μουσουλμανικούς θρησκευτικούς θεσμούς. Το κοινό τους χαρακτηριστικό είναι η θέαση της πολιτειακής λειτουργίας ως εθνικοθρησκευτικής, και όχι ως μιας διοικητικής-ρυθμιστικής λειτουργίας για την κοινωνία.

Βέβαια, υπάρχει κάποια διαφοροποίηση. Ο βαθμός παρεμβατικότητας των Ορθόδοξων Εκκλησιών των Βαλκανίων και της ανατολικής Μεσογείου είναι μικρότερος απ’ ό,τι ο αντίστοιχος των μουσουλμανικών θεσμών της εγγύς και μέσης Ανατολής. Αυτό όμως δεν οφείλεται σε δική τους απόφαση. Είναι το αποτέλεσμα σχετικής ώσμωσης των αντιλήψεων στην ανατολική και νοτιοανατολική Ευρώπη με τις ιδέες του διαφωτισμού.

Με άλλα λόγια, το να μην παρεμβαίνει κάθε μέρα στα της πολιτείας και της κοινωνικής ζωής δεν είναι αποτέλεσμα της βούλησης του ίδιου του Αρχιεπισκόπου Γεωργίου. Αν ήταν στο χέρι του, οι γυναίκες θα φορούσαν μαντήλα και φούστες 120 εκατοστών, οι μετανάστες θα ήταν ήδη στη θάλασσα, οι ομοφυλόφιλοι στη φυλακή, και μόνο επιτρεπόμενο κόμμα το ΕΛΑΜ –άντε και το ΔΗΚΟ και η ΕΔΕΚ. Απλώς δεν τον παίρνει σε μια κοινωνία επηρεασμένη, έστω και δευτερογενώς, από τον διαφωτισμό.

Η κατάρα της Ανατολής

Από τη Σερβία και τη Ρωσία, μέχρι το Αφγανιστάν, το Ισραήλ, το Ιράν και την Παλαιστίνη, η μη σαφής διάκριση κράτους-θρησκευτικών θεσμών και η ανάμειξη των εκκλησιαστικών θεσμών στα της πολιτείας παράγει πόνο, αυταρχισμό, πολέμους, αίμα. Σε όλη την περιοχή, οι θρησκευτικοί θεσμοί –ορθόδοξοι, μουσουλμανικοί ή εβραϊκοί– αναμειγνύονται έντονα στην πολιτειακή λειτουργία και συντάσσονται με τις πιο ακραίες εθνικιστικές φωνές, τις πιο παράλογες, τοξικές και υστερικές προσεγγίσεις.

Πολύ συχνά, με έμμεσο τρόπο οι θρησκευτικοί αυτοί θεσμοί είναι μέρος της ίδιας της εκτελεστικής εξουσίας. Όπως συμβαίνει με τα ακραία κόμματα που υποστηρίζουν τον Νετανιάχου στο Ισραήλ, ή τη Χαμάς στη Λωρίδα της Γάζας. Σε άλλες περιπτώσεις, στην πραγματικότητα είναι η ίδια η εκτελεστική εξουσία, όπως συμβαίνει με το Ιράν, το Αφγανιστάν, ή ακόμη και με τη Ρωσία σε μεγάλο βαθμό.

Αλλά και όταν ακόμη η ανάμειξη των θρησκευτικών θεσμών είναι πιο χαμηλών τόνων, συχνά επιχειρούν να κρατήσουν όμηρο την πολιτική ηγεσία. Κάτι τέτοιο συνέβη πριν μερικά χρόνια με το μακεδονικό ζήτημα στην Ελλάδα· όπου –με υποκίνηση της Μόσχας– θρησκευτικοί θεσμοί (ιδιαίτερα στη βόρεια Ελλάδα) αποτέλεσαν τον οργανωτικό πυρήνα της προσπάθειας να ανατραπεί η συμφωνία των Πρεσπών με τη Βόρεια Μακεδονία.

Το διακύβευμα

Επομένως, για να επιστρέψουμε στα δικά μας, το θέμα δεν είναι μόνο το «τι είπε» ο Αρχιεπίσκοπος σχετικά με το Κυπριακό. Ούτε μόνο το πόσο ακραία είναι αυτά που λέει ή ότι μιλά με όρους χαρτορίχτρας. Το σημαντικότερο είναι να συνειδητοποιήσουμε πως το πρόβλημα ξεκινά από αλλού: Από το ότι θεωρεί πως έχει αδιαμφισβήτητο δικαίωμα «να λέει».

Τα φληναφήματα περί «δικαιώματος έκφρασης» κ.λπ. είναι εκ του πονηρού. Σε μια σύγχρονη κοινωνία, δομημένη με βάση τις αξίες του διαφωτισμού, το δικαίωμα της ελεύθερης έκφρασης έχουν οι πολίτες ως τέτοιοι. Ο ηγέτης ενός εξωκρατικού, θρησκευτικού θεσμού έχει δικαίωμα να κάνει μόνο γενικού τύπου εκκλήσεις για ειρήνη και συμφιλίωση. Καμιά άλλη πολιτικού ή πολιτειακού χαρακτήρα παρέμβαση, ή «ανάλυση». Το να παρεμβαίνει ως κομματάρχης σε διαδικασίες συνομιλιών, ακόμη κι αν η τοποθέτησή του δεν ήταν κάλεσμα μίσους και διαχωρισμού, είναι από μόνο του πρόβλημα. Είναι Το πρόβλημα.

Ο πατριάρχης Βαρθολομαίος είναι ένας σοβαρός άνθρωπος. Γι’ αυτό και περιορίζεται μόνο σε συστάσεις και εκκλήσεις για ειρήνη και διάλογο, σε όλα τα θέματα. Αν όμως αύριο κάνει δηλώσεις υπέρ ενός σχεδίου λύσης του Κυπριακού, ή κάνει επιπόλαιες «αναλύσεις» για οποιοδήποτε κρατικό ή διεθνές θέμα, τότε θα είναι περίπου εξίσου ένοχος με τον Αρχιεπίσκοπο Γεώργιο. Δεν του πέφτει λόγος!

Αυτό το μήνυμα, για τα όρια του εκκλησιαστικού λόγου και για τον πλήρη και τελεσίδικο διαχωρισμό κράτους και Εκκλησίας, θα πρέπει ο κάθε ιεράρχης να το εισπράττει σταθερά και με παρρησία από όλους τους πολίτες, τις οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών, αλλά και από τα κόμματα. Όλους εμάς και όλους αυτούς καταργεί ο εκκλησιαστικός παρεμβατισμός, είτε λιγότερο είτε περισσότερο τοξικός.

Το Καλάθι

• …με τα κλειστά αφτιά (1): Τόσο καιρό, ο Πρόεδρος ούτε ακούει, ούτε θέλει να καταλάβει. Τώρα, διερωτάται γιατί ο Τατάρ δεν θέλει να κάτσει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Εσύ γιατί από τον Οκτώβριο του 2016 δεν ήθελες, το εγκατέλειψες δυο φορές, και το αρνήθηκες άλλες δέκα; Απλούστατα, επειδή τότε θα λυνόταν το Κυπριακό. Ενώ τώρα, που θα είναι μόνο για το σόου, το θέλεις και κοντά στην πίστα.

• …με τα κλειστά αφτιά (2): Ενώ του Προέδρου του βγαίνει μια χαρά με την άρνηση Τατάρ για συνάντηση, είναι σε αναμμένα κάρβουνα για δυο λόγους: (α) Επειδή ο Γκουτέρες και η Ολγκίν τον ξέρουν καλά και δεν «αγοράζουν» τα γενικόλογα συγκαταβατικά του, δεν δείχνουν διάθεση να στήσουν στον τοίχο τον Τατάρ ως υπεύθυνο του αδιεξόδου. (β) Ο Κυριάκος Μητσοτάκης είναι έτοιμος να εκραγεί μαζί του, με τα παιγνίδια που παίζει στην ΕΕ και με το αντιτουρκικό λόμπι της Αθήνας, αλλά και με τον Αρχιεπίσκοπο Γεώργιο. Σε σημείο που φοβάται ότι δεν θα τον καλύψει την ώρα της κρίσης.

• …με τα κλειστά αφτιά (3): Κανένα πρόβλημα όμως! Ήδη τα μαχαίρια είναι ακονισμένα. Ο ίδιος θα παραμείνει συγκαταβατικός, αλλά τα φιλικά ΜΜΕ και τα τρολς από τα τέλη Μαΐου θα αρχίσουν να βγάζουν πολύ δηλητήριο για την Ολγκίν. Και έτσι, στο εσωτερικό, ούτε γάτα ούτε ζημιά. Νομίζει…

Πηγή:     https://politis.com.cy/apopseis/785951/kratos-kai-ekklisia

Γιατί κουτσαίνει η ανάγνωση των μαθητών;

 ΚΑΤΑΪΔΡΩΜΕΝΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ     12.5.2024

Αλλά ποιος είναι αλήθεια ο μηχανισμός της ανάγνωσης και πόσο απασχολεί και τα δικά μας πανεπιστήμια πριν καταλήξουμε να επιρρίψουμε ευθύνες στις δασκάλες;

Ο Sascha Schroeder σήμερα είναι καθηγητής παιδαγωγικής ψυχολογίας στο Goettingen. Προηγουμένως και για έξι χρόνια διερευνούσε το Reading Education and Development των παιδιών στο ινστιτούτο Max-Planck του Βερολίνου, όπου μέσω της έρευνας της ομάδας του προσπαθούν να βοηθήσουν παιδιά με προβλήματα ανάγνωσης, αλλά και να κατανοήσουν τον μηχανισμό της. Οι δημοσιεύσεις του για το θέμα αμέτρητες στα πολλά χρόνια της δουλειάς του.

Είναι γεγονός πως η ταχύτητα ανάγνωσης των παιδιών διαφέρει. Συχνά, στο κυπριακό σχολείο, ειδικότερα στο γυμνάσιο, θα ακούσεις τους καθηγητές και τις καθηγήτριες να διαμαρτύρονται γιατί οι μαθητές δεν μπορούν να διαβάσουν σωστά και άνετα μια μικρή παράγραφο οποιουδήποτε μαθήματος. Συνήθως τα σχόλιά καταλήγουν στο ότι φταίει το δημοτικό σχολείο, δηλαδή οι δασκάλες και οι δάσκαλοι, πράγμα που είναι ανοησία.

Ο Sascha Schroeder ρωτά: Πώς ακριβώς μαθαίνουν τα παιδιά να διαβάζουν; Ποιες υποδιεργασίες σχετίζονται με την απόκτηση γραπτού λόγου; Και πόσο σημαντικές είναι οι λεκτικές δεξιότητες στη μεταφορά από τον προφορικό ήχο στα γραπτά γράμματα και το αντίστροφο; Σύμφωνα με τον ίδιο, ένας στους πέντε ενήλικες Γερμανούς σήμερα δεν μπορεί να κατανοήσει απλά κείμενα, αν ρωτήσεις τους Κύπριους καθηγητές να σου πουν το αντίστοιχο κυπριακό ποσοστό έτσι αυθαίρετα θα σου απαντήσουν οι 8 στους δέκα…

«Στη σύγχρονη κοινωνία της πληροφορίας, τα άτομα με αδύναμες αναγνωστικές δεξιότητες υποβιβάζονται στο περιθώριο», λέει ο Schroeder. «Για τους πληγέντες, αυτή είναι μια καταστροφή που τους προκαλεί μεγάλη ντροπή και κοινωνική απομόνωση. Σε αυτό προστίθεται ένα τεράστιο οικονομικό κόστος, καθώς συχνά δεν έχουν πρόσβαση στον εργασιακό κόσμο». Χωρίς να ξεχνάμε την πολιτική διάσταση: «Το σπουδαίο με την ανάγνωση είναι ότι παρέχει διαφώτιση σε προσωπικό επίπεδο. Ένα άτομο που μπορεί να διαβάσει μπορεί να αποκτήσει πληροφορίες ανεξάρτητα».

Αλλά ποιος είναι αλήθεια ο μηχανισμός της ανάγνωσης και πόσο απασχολεί και τα δικά μας πανεπιστήμια πριν καταλήξουμε να επιρρίψουμε ευθύνες στις δασκάλες; Σ' αυτόν τον τομέα έρευνας είμαστε ακόμα αρκετά πίσω. Πάντως σύμφωνα με τον Γερμανό μας, όσο καλύτερα ανεπτυγμένες είναι οι λεκτικές δεξιότητες ενός παιδιού από μέσα στην οικογένεια τόσο πιο εύκολο είναι για αυτό να μάθει να διαβάζει. Η ομιλία έρχεται εύκολα. Η ανάγνωση και η γραφή όχι.

Πολλά παιδιά του γυμνασίου σκοντάφτουν καθώς προσπαθούν με αγωνία να διαβάσουν. Ακόμα και ο τρόπος που επεξεργάζονται τα μάτια μας ένα κείμενο μπορεί να μας δώσει πληροφορίες. «Πιστεύουμε ότι τα μάτια μας κινούνται πάνω από τις γραμμές με ωραίο, ομοιόμορφο τρόπο, αλλά αυτό δεν ισχύει. Αντίθετα, πηδάμε πάνω σε ένα κείμενο με τα λεγόμενα saccades», λέει ο Schroeder.

Μέχρι και τη δεκαετία του '70 πίστευαν οι επιστήμονες ότι οι φτωχοί αναγνώστες είχαν προβλήματα κυρίως με τον συντονισμό των κινήσεων των ματιών τους. «Τα νέα ερευνητικά αποτελέσματα το διαψεύδουν», εξηγεί ο Schroeder. «Τα παιδιά με προβλήματα ανάγνωσης έχουν στην πραγματικότητα ασυνήθιστα μοτίβα κίνησης των ματιών, αλλά αυτό δεν είναι η αιτία του προβλήματός τους. Αντίθετα, είναι πιο πιθανό να είναι συνέπεια των γλωσσικών τους ελλειμμάτων». Ένα πλεονέκτημα της προσέγγισης παρακολούθησης ματιών είναι επομένως ότι έχει αποσαφηνίσει μια εντελώς εσφαλμένη πεποίθηση. Σε κάθε περίπτωση και αν ισχύει η ανήσυχη κουβέντα πως οι μαθητές σήμερα δεν μπορούν να διαβάσουν, το πρόβλημα δεν θα λυθεί πυροβολώντας την κυρία Στέλλα. Η κυρία Στέλλα μια χαρά κάνει τη δουλειά της με όσα της δίνονται. Χρειάζεται βαθύτερη ακαδημαϊκή διερεύνηση και παρέμβαση ακόμα και από τους καλούς μας γλωσσολόγους.

Πηγή:    https://politis.com.cy/apopseis/785521/giati-koytsainei-i-anagnosi-ton-mathiton

Η ελληνιστική οικουμένη, το φως των Αιγών και ένα σπάνιο δοξαστικό για αρχαιολόγους

 

Άννα Μαραγκού

12 Μαΐου 2024

Επισκέφτηκα, θαύμασα και ζήλεψα το Μουσείο των Αιγών στη Μακεδονία. Βρίσκεται στο δρόμο προς τους τάφους και το ανάκτορο του Φίλιππου, είναι λουσμένο στο φως και τριγυρισμένο από κήπους με παπαρούνες.

Με το μυαλό στο δικό μας νέο μουσείο που αναγείρεται, μπήκα στο Μουσείο με καρδιοχτύπι! Ένα επίπεδο ορθογώνιο κτίριο απόλυτα λιτό επενδυμένο εξωτερικά με λευκά μάρμαρα. Τίποτα μα τίποτα δεν προετοιμάζει εξωτερικά τον επισκέπτη για αυτό που ακολουθεί.

Εντυπωσιακή σε ύψος η είσοδος, λευκή, απέριττη με μια μικρή προτομή του Αλέξανδρου δίπλα σε δύο τεράστιες οθόνες που αποκαλύπτουν στον επισκέπτη την οικουμενικότητα του Αλέξανδρου, τους χώρους του πολιτισμού από όπου πέρασε με χάρτες και νομίσματα χρυσά, ασημένια, χάλκινα που δείχνουν τον ελληνιστικό κόσμο μέχρι τα βάθη της Ανατολής. Κάπου και εμείς, διαβάζω Αμαθούς και Σαλαμίνα.

Ένας χάρτης με τα παλιά ονόματα Δούρα, Φιλοτέρα, Σκυθόπολις, Σαμάρεια, Πηγαί/Αντιπατρίς, Αρεθούσα, Πέλλα/ Βερενίκη, Σελεύκεια/ Γάζα, Μαρίσα, Ρινοκόλουρα… Οι γείτονές μας, η σημερινή Γάζα… Και το μυαλό μου στη ρήση του Πλούταρχου: Αν ο Θεός που έστειλε στον κόσμο μας την ψυχή του Αλέξανδρου δεν την καλούσε πίσω τόσο γρήγορα, ένας μόνον νόμος θα κυβερνούσε όλους τους ανθρώπους και όλοι σε ένα δίκαιο θα προσέβλεπαν, όπως προς το φως που φωτίζει τα πάντα. (1) Και σκέφτομαι τις μανάδες που θρηνούν τα παιδιά τους τυλιγμένα στα άσπρα σεντόνια και μου κόβεται η ανάσα. Το φως της Μακεδονίας νίκησε τον συναισθηματισμό μου και με βοήθησε να συνεχίσω την περιδιάβασή μου στην οικουμένη του Φίλιππου και του Αλέξανδρου.

Αριστερά της εισόδου, ένα τεράστιο αίθριο και στο βάθος η αναπαράσταση του ορόφου του ανακτόρου του Φίλιππου. Γύρω γύρω πλαισιώνουν την αναπαράσταση πολλά από τα αυθεντικά αρχιτεκτονικά κατάλοιπα του ανακτόρου και της πόλης. Τοποθετημένα σε άσπρα βάθρα και δοσμένα στο εκτυφλωτικό φως γιατί δεν υπάρχει οροφή. Αριστουργηματική σύλληψη της «ανάστασης της πόλης» για να καταλάβει ο επισκέπτης, το κάλλος και την αίγλη της αρχιτεκτονικής των Μακεδόνων, τη διαφορά ανάμεσα στην Αθήνα και τις Αιγές. Για τους θεούς η πρώτη, για τους ανθρώπους η δεύτερη…Αίσθηση μεγαλοπρέπειας και  απεραντοσύνης.

• Και η βροχή; ερωτώ τον φύλακα. Όλο το δάπεδο είναι κανάλι για να δέχεται τα νερά της βροχής, μου απαντά
• Τον χειμώνα τη σκεπάζεται; τον ξαναρωτώ. Όχι θα είναι πιο άσπρα τα μάρμαρα, μου απαντά! Άφωνη.

Με κομμένη την ανάσα μπήκα στην αίθουσα της Ευρυδίκης, των γυναικών της Μακεδονίας, της Δέσποινας των Αιγών…Και αυτή φωτίζεται από το φως της Μακεδονίας. Ένα μεγάλο άγαλμα της Ευρυδίκης δεσπόζει! Γύρω γύρω επιτύμβια, πρόσωπα, γυναίκες άγνωστες, όλα τοποθετημένα σε κάτασπρα κάθετα βάθρα. Μου έκανε εντύπωση η ομοιότητα ενός προσώπου με τη δική μας Αφροδίτης της Σαλαμίνας…χαμογέλασα και στιγμιαία  ξέχασα τη Μακεδονία και στεκόμουν στο ναό του Διός και στο δικό μας Ελληνιστικό Γυμνάσιο…από τον κόσμο στην οικουμένη.

 «Από την δημιουργία ως την καταστροφή, τα πολύτιμα της ζωής» έγραφε η πινακίδα που καλωσόριζε τον επισκέπτη στην επόμενη αίθουσα. Σε κάθετες γυάλινες προθήκες με άσπρο φόντο εκτίθενται με αριστουργηματικό τρόπο ευρήματα και μαρτυρίες της ζωής στο βασίλειο των Μακεδόνων. Ότι σώθηκε από τις βασιλικές ταφικές πυρές των Τημενίδων, ότι βρέθηκε χάμω, ότι δεν πέρασε από το κόσκινο της ανασκαφής: ίχνη κοσμημάτων, ότι απέμεινε από ένα χρυσό στεφάνι, κλειδιά, καρφιά, κομμάτια από αγγεία, βελόνια, σπαράγματα από γυαλί, κομματάκια χαλκού, μια πέτρα με ένα γράμμα, ένα χέρι μαρμάρινο, κομμάτι από ένα σταυρό, μια οθωμανική ημισέληνος, το σπιρούνι της μπότας ενός καβαλάρη, κάλυκες από σφαίρες…

Τα πολύτιμα, για τους αρχαιολόγους, αυτά που ανακαλύπτουν γονατισμένοι για ώρες σκαλίζοντας υπομονετικά με οδοντόβουρτσα και πινέλο κάθε σπιθαμή γης. Αυτά που καθαρίζονται από τα χώματα των αιώνων, που αριθμούνται, ταξινομούνται, τοποθετούνται προσεκτικά σε μικρά χάρτινα κουτάκια για να μεταφερθούν – ανάμεσα σε εκατοντάδες άλλα στις αποθήκες της ανασκαφής- για να μελετηθούν αργότερα, να συντηρηθούν, για να τα καταλάβουν οι αρχαιολόγοι, και κυρίως για να μαντέψουν τα μηνύματα που το καθένα κομίζει.

Ένα μουσείο που δοξάζει μαζί με τον Φίλιππο, τον Αλέξανδρο και την αίγλη των Μακεδόνων τον κόπο και τον μόχθο αυτών που επιλέγουν συνειδητά να είναι περίεργοι, πεισματάρηδες, δύσπιστοι, υπομονετικοί και διαφορετικοί, συχνά μοναχικοί: τους πρεσβύωπες αρχαιολόγους της οικουμένης.

Το Μουσείο των Αιγών είναι επίτευγμα μοναδικό, υπογεγραμμένο δια χειρός της αρχαιολόγου Αγγελικής Κοτταρίδη! Έργο ζωής, η Αγγελική συνέχισε και συνεχίζει αυτό που διδάχτηκε από τον Μανόλη Ανδρόνικο. Μαγεύτηκε και πίστεψε στη μοναδικότητα της οικουμένης του Φίλιππου και του Αλέξανδρου, και του ελληνιστικού κάλλους. Ακολούθησε και ερεύνησε τ’ αχνάρια του Αλέξανδρου στο διάβα του μέχρι τις εσχατιές της Ανατολής, τον βρήκε έφιππο πάνω σε δύο λιοντάρια στον ναό του Αγίου Δημητρίου στα Παλατίτσια, ζωγραφισμένο ανάμεσα στους βασιλιάδες της Αποκάλυψης.

Έσκαψε, μέτρησε, υπολόγισε το μέγεθος του ανακτόρου, τη σημασία της Δέσποινας των Αιγών και των «πολυτίμων της ζωής» και μαζί με τους συνεργάτες της κατάφερε να μεταφέρει αυτή τη μαγεία αυτούσια στις προθήκες ενός σύγχρονου μοναδικού σε κάλλος και σημασία μουσείου. Εμμονή, υπομονή και πείσμα χρειάζεται ο αρχαιολόγος, κυρίως όμως πίστη σε αυτό που κάνει.  

1. Πλούταρχου, Περί της Αλεξάνδρου τύχης ή αρετής

Ελεύθερα, 12.5.2024

Πηγή:     https://www.philenews.com/apopsis/arthra-apo-f/article/1467678/i-ellinistiki-ikoumeni-to-fos-ton-egon-ke-ena-spanio-doxastiko-gia-archeologous/